Orta öğretim 10. sınıf Türk edebiyatı ders kitabındaki metin altı sorularının ve etkinliklerin çoklu zekâ kuramı çerçevesinde incelenmesi

Bu araştırmada, çoklu zekâ kuramının 2005 Ortaöğretim Türk Edebiyatı Dersi Programı'na göre hazırlanan 10. sınıf Türk Edebiyatı ders kitabında yer alan metin altı sorularına ve etkinliklere ne ölçüde uygulanabildiği ortaya konulmuştur. Araştırma iki genel amaç etrafında şekillenmiştir: (a) 10. sınıf Türk Edebiyatı ders kitabında yer alan metin altı sorularının zekâ alanlarına göre dağılımı nasıldır? (b) 10. sınıf Türk Edebiyatı ders kitabında yer alan etkinliklerin zekâ alanlarına göre dağılımı nasıldır?Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden biri olan doküman incelemesi kullanılmış ve veri kaynağı olarak 10. sınıf Türk Edebiyatı ders kitabı seçilmiştir. 10. sınıf Türk Edebiyatı ders kitabında yer alan tüm metin altı soruları ve etkinlikler araştırmanın örneklemini oluşturmuştur.Araştırmada metin altı soruları ve etkinlikler çoklu zekânın zekâ alanlarına göre incelenmiş; zekâ alanları olarak ise sözel-dil zekâsı, mantık-matematik zekâsı, müzikal-ritmik zekâ, görsel zekâ, sosyal zekâ, içsel zekâ, bedenî ve doğacı zekâ alanları belirlenmiştir. 10. sınıf Türk Edebiyatı ders kitabında yer alan tüm metin altı sorularının ve etkinliklerin zekâ alanlarına göre dağılımı yüzde olarak analiz edilmiş ve tablo şeklinde sunulmuştur.Sonuç olarak 2005 yılı Eğitim Programı ışığında hazırlanan 10. sınıf Türk edebiyatı ders kitabındaki metin altı sorularının % 60,7'sinin sözel-dil zekâsına; % 11,3'ünün görsel zekâya; % 10,3'ünün mantık-matematik zekâya; % 7,5'inin sosyal-kişiler arası zekâya; % 5,2'sinin müzikal-ritmik zekâya; % 5'inin ise içsel zekâya yönelik olduğu tespit edilmiştir. Sorularda bedenî zekâya ve doğacı zekâya yönelik hiçbir unsura rastlanmamıştır. 10. sınıf Türk Edebiyatı ders kitabındaki etkinliklerin ise % 54,35'inde sözel-dil zekâsına; % 13,4'ünde sosyal-kişiler arası zekâya; % 11'inde görsel zekâya; % 9,45'inde mantık-matematik zekâya; % 6,3'ünde müzikal-ritmik zekâya; % 3,9'unda bedenî zekâya; % 0,8'inde içsel zekâya; % 0,8'inde ise doğacı zekâya yönelik unsurlara rastlanmıştır.İleri araştırmalarda bu bulguların desteklenmesine ve öğrencilerin tüm zekâ alanlarını geliştirici soru ve etkinlikleri içeren yeni ders kitaplarının hazırlanmasına gereksinim vardır.Anahtar kelimeler: Çoklu zekâ kuramı, zekâ, Türk edebiyatı eğitimi, metin altı sorusu, etkinlik.