Ortaokul 5. sınıf öğrencilerinin yazılı anlatımlarındaki aktif kelime servetinin belirlenmesi (Balıkesir/Dursunbey örneği)

Yapılan bu çalışmanın amacı, ortaokul 5. Sınıf öğrencilerinin yazılı anlatımlarındaki aktif kelime servetlerini belirlemektir. Araştırma, Balıkesir ilinin Dursunbey ilçe merkezindeki üç ortaokulda gerçekleştirilmiştir. Üç ortaokulda öğrenim gören 245 öğrencinin 200'ü çalışmaya katılmıştır. Araştırmada çalışma grubunu 120 kız, 80 erkek öğrenci oluşturmuştur. Öğrencilere 3 farklı yazı türünde (anı, otobiyografi, serbest konulu metin türü) yazılar yazdırılmıştır. 200 öğrenciden toplam 600 yazılı veri elde edilmiştir. Bu veriler elektronik ortama aktarılarak öğrencilerin cinsiyetlerine ve yazı türlerine göre sınırlılıklar çerçevesinde değerlendirilmiştir. Öğrencilerin çoğu sosyo-ekonomik koşullar yönünden benzer nitelikler taşıdıkları için veriler bu yönde bir değerlendirmeye tabi tutulmamıştır. Elde edilen tüm veriler değerlendirilmiş ve kullanılan toplam kelime sayısı 23423 olarak tespit edilmiştir. 23423 kelimenin 3045'i çeşit kelimedir. Sıklık kelime sayısı yani tekrar eden kelime sayısı da 20378 olarak belirlenmiştir. Söz varlığı yönünden ise öğrenciler toplamda 39 ikileme ve 413 deyim kullanmışlardır. 200 öğrenciden elde edilen hiçbir yazılı veride atasözü kullanım örneğine rastlanılmamıştır. Toplamda en çok kelime anı türünde kullanılmıştır. En az kelime kullanımı ise serbest konulu metin türündedir. Çalışmanın verileri cinsiyete göre değerlendirildiğinde kız öğrencilerin toplamda 14645 kelime kullandıkları tespit edilmiştir. Çeşit kelime kullanım sayıları da 1839'dur. Erkek öğrencilerin ise toplamda 8778 kelime, çeşitte ise 1206 kelime kullandıkları tespit edilmiştir. Çalışmanın sonucunda, cinsiyete ve türlere göre elde edilen kelimelerle bu alanda konuyla ilgili yapılan çalışmalardan elde edilen kelimeler karşılaştırılmış ve ortak kelime listeleri hazırlanmıştır. Anahtar kelimeler: Kelime, kelime hazinesi, kelime serveti, yazılı anlatım