Ortaokul öğrencilerinin bilgisayar oyun bağımlılığı,saldırganlık düzeyleri ve iletişim becerileri arasındaki ilişkininincelenmesi: Yapısal eşitlik modellemesi

Bilgisayar oyun bağımlılığı özellikle çocuk ve ergenler arasında oldukça yaygın bir problem olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu bireylerin bilgisayar oyun bağımlılıklarını önlemek ya da en aza indirmek için öncelikle bilgisayar oyunlarına neden bağımlı hale geldiklerinin anlaşılması gerektiği düşünülmektedir. Bilgisayar oyun bağımlılığının nedeninin bilinmesi yapılacak müdahale çalışmasına da yön verecektir. Dolayısıyla, iletişim becerilerinin ve saldırganlığın bilgisayar oyun bağımlılığına neden olabileceği düşünülerek araştırma bu değişkenler üzerine kurgulanmıştır. Araştırmanın amacı, ortaokul öğrencilerinde bilgisayar oyun bağımlılığı ile saldırganlık düzeyleri ve iletişim becerileri arasındaki ilişkiyi yapısal eşitlik modellemesi ile incelemektir. Kurgulanan yapısal eşitlik modeline göre, öğrencilerin bilgisayar oyun bağımlılıklarında iletişim becerilerinin saldırganlık üzerinden etkili olacağı beklenmiştir. Araştırmanın yöntemi, nicel araştırma yöntemlerinden korelasyonel desen olarak belirlenmiştir. Araştırmanın örneklemini, 2019-2020 eğitim öğretim yılında, Sakarya ilinin Serdivan ilçesindeki altı devlet okulunda öğrenim görmekte olan, 1123 ortaokul öğrencisi (5, 6, 7 ve 8. sınıf) oluşturmaktadır. Öğrencilerden veriler, kişisel bilgi formu, Çocuklar İçin Bilgisayar Oyun Bağımlılığı Ölçeği, Saldırganlık Ölçeği ve İletişim Becerileri Değerlendirme Ölçeği ile toplanmıştır. Toplanan veriler SPSS 22.0 ve beraberindeki AMOS programı ile analiz edilmiştir. Veri sayısı 1000'in üzerinde olduğundan normallik varsayımı kontrol edilmemiştir. Verilerin normal dağılım gösterdiği varsayılmış; bu yüzden parametrik testler (bağımsız örneklem t-testi, ANOVA) kullanılmıştır. Araştırmanın problem cümlesine yanıt aramak için ise öncelikle araştırmanın değişkenleri arasındaki ilişki SPSS programında analiz edilmiş; daha sonra AMOS programında yapısal eşitlik modeli test edilmiştir. Yapılan analiz sonucunda araştırmaya katılan ortaokul öğrencilerinin bilgisayar oyun bağımlılık düzeylerinin düşük olduğu ve iletişim becerilerinin saldırganlık üzerinden bilgisayar oyun bağımlılığını etkilediği görülmüştür. Ayrıca elde edilen bulgulara göre, iletişim becerilerinin saldırganlığı, saldırganlığın ise bilgisayar oyun bağımlılığını doğrudan etkilediği; bilgisayar oyun bağımlılığının yaş, cinsiyet, sınıf düzeyi, algılanan SED, anne veya baba işte olduğunda birlikte kalınan kişi, bilgisayar oyununun oynandığı yer, bilgisayar oyunu oynama süresi ve bilgisayar oyunu oynanan zaman aralığına göre farklılaştığı; annenin çalışma durumuna göre ise farklılaşmadığı saptanmıştır. Araştırmaya katılan öğrencilerin en fazla aksiyon ve macera oyunlarını oynadıkları, oyunları en fazla eğlence amacıyla oynadıkları ve bilgisayar oyunlarını oynarken kendilerini en çok mutlu hissettikleri belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Bilgisayar oyun bağımlılığı, Saldırganlık, İletişim becerileri, Yapısal eşitlik modellemesi