Osmanlı Devleti'nde batıcılık fikri ve basında batıcılık tartışmaları (1908-1918)

Tanzimat dönemi ile birlikte devletin kurtuluşu için çeşitli fikir akımları ortaya çıkmıştır. Bu fikir akımlarından bir tanesi de Batıcılık (Garpçılık) fikridir. Bu fikir akımının temsilcileri, diğer fikir akımlarının temsilcileri gibi devletin içerisinde bulunduğu durumdan çıkarılması amacıyla çareler aramış ve çözümleri Batı'da görmüşlerdir. Batıcılık tasavvuru I. Meşrutiyet döneminde "İctihad Dergisi" etrafında birleşen Osmanlı aydınları arasında teşekkül etmeye başlamıştır. Ancak dönemin şartları gereği bu aydınlar I. Meşrutiyet döneminde savundukları görüşlerini tam olarak ortaya çıkaramamışlardır. Ancak II. Meşrutiyet döneminin özgürlük ortamı aydınlara bu fırsatı vermiştir. II. Meşrutiyet dönemine kadar Batı'nın sadece teknolojik faaliyetlerinin örnek alınması düşünülürken, Batıcılık fikir akımını savunanlar neticesinde bu dönemde artık Batı'nın her alanda örnek alınması gerektiği görüşü benimsenmiştir. Osmanlı aydınları Batıcılık fikir akımı etrafında birleşme imkânı bulsalar da temel meselelere yaklaşımlarının farklı olması nedeniyle pek çok zaman fikir ayrılıkları içerisinde olmuşlardır. Bu tezin amacı, Batıcılık fikir akımının en yoğun şekilde tartışılmaya başladığı II. Meşrutiyet döneminde bu fikir akımının neden olduğu tartışmalar ve Batıcılık fikrini savunan aydınların, kendi içlerinde yaşamış olduğu düşünce ayrılıklarının tam anlamıyla neler olduğunu ortaya çıkarmaktır. Bu sebeple, II. Meşrutiyet dönemi Osmanlı Basınında Batıcılık düşüncesi ile ilgili gazete ve dergilerde bulunan haberler ve özellikle İslamcılık fikri etrafında birleşen İslamcı aydınların fikirlerini paylaşmış oldukları gazete ve dergilerdeki Batıcılık fikrine karşıt haberler genel olarak değerlendirilerek çalışmanın ana gövdesini teşkil edecektir.