Osmanlı Devleti'nin Kuruluş Döneminde Gelibolu'da sosyal ve kültürel hayat

Osmanlı Devleti'nin Rumeli topraklarında ilk ele geçirdiği yer olması bakımından Geliboluönemli bir yere sahiptir. Gelibolu'yu ele geçirmeleri ardından Osmanlı Türkleri Rumeli veBalkan topraklarında hızla ilerlemeye başlarlar. İstanbul, o dönemde Bizans hakimiyetindebulunduğundan Anadolu'daki Türkler'in Gelibolu vasıtasıyla Rumeli topraklarına geçmelerimümkün olur. Bu sebeple, tarih boyunca gerek Anadolu'dan Rumeli'ye geçiş gerekseMarmara Denizi ve Karadeniz'e geçişi sağlaması bakımından stratejik öneme sahip olmuştur.Gelibolu, Selim II dönemine kadar da Osmanlı donanmasının merkezi üssü olmuştur.1352 yılında Türklerin eline geçen Gelibolu vasıtası ile Türkler, Avrupa içinde bulunduğu içsavaş, kıtlık, salgın hastalıklar, mezhep çatışmaları gibi sebeplerin de tesiri ile hızla Balkantopraklarında ilerlediler. Oldukça planlı hareket ettiği görülen Türkler, bu fetih hareketlerindeözellikle stratejik olarak önem gösteren bölgelerin fethine öncelik verdiler. Anadolu'da Bursa,İznik, İzmit gibi İpek Yolu güzergahında yer alan hem stratejik hem de ticari açıdan önemliyerlerin ardından Gelibolu ve bundan kısa süre sonrada Balkan toprakları için tehditoluşturabilecek noktada yer alan Edirne'yi ele geçirdiler. Türkler, yalnız ele geçirmeklekalmayıp, uyguladıkları iskan politikası ile de ele geçirdikleri bu yeni topraklarda kalıcı halegeldiler. Kendi müesseselerini de hızla tesise giriştiler.Bu çalışmada, Gelibolu'nun Türkleri tarafından fethinden önceki sosyal-siyasi durumu,Türkler tarafından ele geçirilişi, Türk idaresi altındaki durumu, önde gelen bilim-kültüradamları, Osmanlı-Türk tarihi için önemi ve Erken Osmanlı dönemine ait mimari eserlere yerverilmiştir.