Osmanlı görsel kültüründe yangın sahneleri (17.-19.yy.)

"Osmanlı Görsel Kültüründe Yangın Sahneleri (17.-19. yy.)" başlıklı tez, Osmanlı Devleti'nin başkenti olan İstanbul'da sıklıkla yaşanan ve büyük felaketlere sebebiyet veren yangınların görsel sanatlara yansımasını konu almaktadır. İstanbul yangınlarının konu olduğu farklı çalışmalarda paylaşılan az sayıdaki görselin dışında yangın sahnelerinin detaylı olarak incelendiği bir araştırma söz konusu olmamıştır. Bu çalışma, 17. ile 19. yüzyıl arasında İstanbul'da yalnızca mimari dokuyu değil aynı zamanda toplumu sosyo-ekonomik yönden etkileyen yangınların görsel kültürde nasıl ve ne amaçla betimlendiğini incelemektedir. Özellikle 19. yüzyılda şehri modern bir görünüme kavuşturmayı amaçlayan çeşitli şehir planlarının ve bu dönemde başlayan belediye hizmetlerinin en önemli nedenlerinden biri olan yangınlara dair görseller bu dönemde artış göstermektedir. Tezin görsel malzemesini ağırlıklı olarak Metin And'ın çarşı ressamları olarak tanımladığı sanatçıların minyatürleri, Avrupalı ressamların çeşitli gazetelerde yayımlanan gravürleri ve duvar resimleri ile tablolar oluşturmuştur. Tarihsel süreçte yangınlara şahitlik eden vakanüvislerin ve yabancı seyyahların yazdıkları ile gazete haberleri de kapsamlı bir araştırma yapabilmemize ve kaynaklarımızın çeşitlenmesine katkı sunmuştur. Böylece şehrin kültürel kimliğinin değişmesinde önemli rol oynayan yangınlarla ilgili elde edilen tüm görsellerin yapılma nedenleri birincil ve ikincil yazılı kaynaklarla desteklenerek açıklanmaya çalışılmıştır. Tezde, söz konusu dönemde tasvir edilen yangın sahnelerinin belge nitelikleri dışında, sembolik ve sanatsal değerleri de incelenmektedir.