Özel beslenme danışmanlık ofisine başvuran yetişkin bireylerin yeme farkındalıkları ve yeme tutumlarının değerlendirilmesi

Bu çalışma, özel beslenme danışmanlık ofisine başvuran 18-65 yaş arası yetişkin bireylerde yeme farkındalığı ve yeme tutumlarını değerlendirmek amacıyla planlanıp yürütülmüştür. Bu çalışma toplam 174 (126'si kadın, 48'i erkek) birey üzerinde yürütülmüştür. Çalışma verileri bireylerin demografik bilgilerine, sağlık bilgilerine ve beslenme alışkanlıklarına yönelik sorular ile Yeme Farkındalığı Ölçeği (YFÖ-30) ve Yeme Tutum Testinin (YTT-26/EAT-26) yer aldığı bir anket aracılığı ile araştırmacı tarafından yüz yüze görüşme yöntemi ile elde edilmiştir. Çalışmada bireylerin % 44,8'i (K: %40,5; E: %56,3) BKİ sınıflamasına göre hafif şişman grubunda bulunmuştur. Kadınların ve erkeklerin YFÖ-30 puan ortalamaları sırasıyla 97,9±14,1 ve 95,4±15,3'dır (p>0,05). YFÖ-30 alt ölçeklerine bakıldığında kadın katılımcıların duygusal yeme (p=0,014) ölçek puanlarının erkek katılımcılara göre düşük; farkındalık (p=0,004) ölçek puanlarının ise erkek katılımcılara göre anlamlı daha yüksek olduğu saptanmıştır (p<0,05). Kadınların ve erkeklerin EAT-26 puan ortalamaları sırasıyla 18,5±9,3 ve 16,0±10,6'dır. Kadın katılımcıların EAT-26 puanları erkeklere göre anlamlı olarak yüksek bulunmuştur (p<0,05). EAT-26 ölçek puanı ile YFÖ-30 toplam (r=0,158), yeme disiplini (r=0,220) ve farkındalık (r=0,219) ölçek puanları arasında pozitif yönlü zayıf bir ilişki olduğu saptanmıştır (p<0,05). Erkek katılımcıların YFÖ-30 ölçek puanı ile EAT-26 ölçek puanı arasında pozitif yönlü zayıf bir ilişki olduğu tespit edilmiştir (p=0,013) (p<0,05). Erkek katılımcıların vücut ağırlığı ile YFÖ-30 ölçek puanı arasında (r=-0,223) negatif yönlü zayıf bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Erkek hastaların BKİ değeri ile de YFÖ-30 ölçek puanı arasında (r=-0,208) negatif yönlü zayıf bir ilişki olduğu saptanmıştır (p<0,05). Bu çalışmada kadınların %42,1'inde, erkeklerin %22,9'unda yeme bozukluğu riski tespit edilmiştir. Yeme farkındalığı ve yeme tutumu yaklaşımları bir arada kullanılarak bireylere yeme davranışı stratejileri geliştirilebilir. Anahtar Kelimeler: Beslenme, Yeme farkındalığı, Yeme tutumu