Paylaşımlı hareketliliğin yeni nesil ulaşım anlayışına etkisi

Son yıllarda ulaşım çözümlerindeki en iyi argümanlardan birisi olan Akıllı Ulaşım Sistemlerinin (AUS) yükselişine tanıklık ediyoruz desek hiç yanlış bir ifade olmayacaktır. Tüm dünyada en ilgi çekici ve gelişmeye en açık alanlardan olan AUS, artık bir sektör olarak görülmekte ve kabul edilmektedir. Uygulama yelpazesi oldukça geniş olan AUS'da özellikle pandemi döneminde paylaşımlı hareketlilik çözümleri herkesin oldukça dikkatini çekmiştir. Bu tez çalışmasında kendisinden oldukça fazla söz ettiren paylaşımlı hareketlilik üzerine bir araştırma ve sistematik inceleme yapılmıştır. Öncelikle Akıllı Ulaşım Sistemlerinin tanımı, bileşenleri, dünyadaki ve ülkemizdeki tarihçesi, uygulama alanları, faydaları, ekonomisi ve geleceğine dair genel bir çerçeve çizilmiştir. Ardından AUS mimarisi bölümünde, birlikte çalışabilirlik, mimarinin yapısı ve bileşenleri, AB ve ABD AUS mimarisi ile Türkiye'de bu konuda yapılan çalışmalara değinilmiştir. Paylaşımlı hareketlilik başlığında AUS mimarisi ile bağlantı ortaya konulmuş ve başlıca uygulamalar olan araç paylaşımı, yolculuk paylaşımı, bisiklet paylaşımı, skuter paylaşımından ve bu uygulamaları bünyesinde barındıran MaaS (Mobility as a Service) çözümünden bahsedilmiştir. Daha sonra paylaşımlı hareketliliğe ilişkin Avrupa Birliği, Kuzey Amerika, Asya ve Türkiye'den konuya dair görseller ve sayısal verilerle örnekler verilmiştir. Sondan bir önceki başlıkta ise paylaşımlı hareketliliğin yeni nesil ulaşım tercihleri üzerindeki etkisi açıklanmıştır. Genel hatlarıyla konu hakkında bilgiler verildikten sonra değerlendirmeler ve çıkarımlar yapılmıştır. Ayrıca ülkemizde de gelişmeye en açık alanlardan birisi olduğu için sonuçlardan yola çıkılarak birtakım öneriler sunulmuştur.