Paylaşımlı kitap okuma müdahale programının ebeveynlerin deneyimlerine bebeklerin dil gelişimlerine ve erken okuryazarlık becerilerine etkisi

Bu araştırmanın amacını, 8 ile 24 aylık bebeği olan ebeveynlerin erken okuryazarlık ve dil gelişimlerindeki rollerine ilişkin farkındalıklarını ve bilgi düzeylerini arttırarak, bebeklerin dil ve erken okuryazarlık gelişimlerini desteklemede, ev merkezli bir paylaşımlı kitap okuma müdahale programının etkililiğinin incelenmesi oluşturmaktadır. Yapılan araştırma öntest – sontest kontrol gruplu deneysel desende gerçekleştirilmiş olup, çalışma grubunda 8 ile 24 ay aralığında bebeği olan 200' ü anne, 50'si baba olmak üzere toplam 250 ebeveynden yer almıştır. Araştırma kapsamında planlanan müdahale programına bu ebeveynlerden 10'u deney grubunda, 10'u da kontrol grubunda olmak üzere toplam 20 ebeveyn dahil edilmiştir. Deney grubunda bulunan ebeveynler, düzenli olacak şekilde on hafta süreyle haftada bir kez olmak üzere "Paylaşımlı Kitap Okuma Müdahale" programına katılmışlardır. Yapılan programın etkilerini görebilmek amacı ile ebeveynlerin erken okuryazarlık becerilerine ilişkin görüşlerini değerlendirmede, araştırma kapsamında geliştirilen "Paylaşımlı Kitap Okuma Becerileri Değerlendirme Ölçeği", bebeklerin dil gelişimlerini değerlendirmede "Türkçe İletişim Davranışları Gelişimi Envanteri – TİGE 1" ve ebeveynlerin erken okuryazarlık pratiklerini değerlendirmede araştırma kapsamında geliştirilen "Bebeklik Dönemi (8-24 ay) Paylaşımlı Kitap Okuma Beceri Gelişimi Değerlendirme Formu" kullanılmıştır. Verilerin analizinde MannWhitney U Testi ve Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi'nden yararlanılmıştır. Araştırmanın sonucunda, deney ve kontrol grubunda yer ebeveynlerin erken okuryazarlık becerilerine ilişkin görüşlerinde ve paylaşımlı kitap okuma sırasında erken okuryazarlık pratiklerinde istatistiksel açıdan anlamlı sonuçlar elde edilmiştir. Buna ek olarak, araştırmada etkililiği incelenen programın, bebeklerin dil gelişimleri ve erken okuryazarlık becerilerini geliştirme kapasitesine sahip olduğu sonucuna varılmıştır.