Plantar fasiitte yüksek yoğunluklu lazer, ultrason ve kinezyolojik bantlama tedavilerinin etkinliklerinin karşılaştırılması

Plantar fasiit, plantar fasyanın kalkaneusa yapışma yerinde tekrarlayan travmalar sonucu oluşan ağrılı ve yaygın bir durumdur. Tedavisinde çok sayıda yöntem önerilmektedir. Çalışmamızda plantar fasiit tanılı hastalarda yüksek yoğunluklu lazer, ultrason ve kinezyolojik bantlama tedavilerinin ağrı, fonksiyon, yaşam kalitesi ve plantar basınç dağılımına etkilerini değerlendirerek üç farklı tedavi yönteminin birbirlerine olan üstünlüklerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya plantar fasiit tanısı konulan 18-65 yaş arası 60 hasta (53 kadın, 7 erkek) dahil edildi. Hastalar randomize olarak üç gruba ayrıldı. Birinci gruba yüksek yoğunluklu lazer tedavisi haftada 5 kez toplam 10 seans, ikinci gruba ultrason tedavisi haftada 5 kez toplam 10 seans, üçüncü gruba kinezyolojik bantlama beş gün ara ile toplam 3 kez uygulandı. Her üç gruba da plantar fasya ve gastroknemius/soleus kasları germe ve ayak intrinsik kaslara güçlendirmeden oluşan egzersiz programı verildi. Ağrı şiddeti ve fonksiyonel durum Vizüel Analog Skala ve Ayak Fonksiyon İndeksi ile; yaşam kalitesi Kısa Form 36 ile tedavi öncesi, tedavi sonrası ve tedavi sonrası 6. haftada değerlendirildi. Plantar basınç dağılımı pedobarografi cihazı ile tedavi öncesi ve tedavi sonrası 6. haftada ölçüldü. İstatistiksel analiz 0,05 anlamlılık düzeyinde uygulandı. Hastaların yaş ortalaması 53,77±8,18 yıl idi. Vizüel Analog Skala, Ayak Fonksiyon İndeksi skorlarında tedavi sonrası ve tedavi sonrası 6. hafta kontrolünde her üç grupta da istatistiksel olarak anlamlı azalma saptanırken, 3 grup arasında belirgin bir fark gözlenmedi. Yaşam kalitesi değerlendirme ölçeğinde yüksek yoğunluklu lazer ve kinezyolojik bantlama grubunda istatistiksel olarak anlamlı artış saptanırken, ultrason grubunda anlamlı fark saptanmadı, gruplar arası karşılaştırmada yaşam kalitesi değerlendirme ölçeğinin bazı parametreleri üzerine lazer ile ultrason grubu ve lazer ile kinezyolojik bantlama grubu arasında lazer grubunun, ultrason ile kinezyolojik bantlama grubu arasında kinezyolojik bantlama grubunun daha etkili olduğu saptandı. Plantar basınç ölçümlerinde lazer tedavisi ile topuk medialinde, kinezyolojik bantlama tedavisi ile 1 ve 2. metatarsta maksimum basıncın azaldığı, ultrason tedavisinin ise plantar basınç dağılımını etkilemediği gözlendi. Sonuç olarak; plantar fasiitte yüksek yoğunluklu lazer, ultrason ve kinezyolojik bantlama tedavileri ağrı şiddetini azaltmada ve fonksiyonel durumu düzeltmede etkili tedavi yöntemleridir. Ayrıca yüksek yoğunluklu lazer ve kinezyolojik bantlamanın yaşam kalitesini artırdığı söylenebilir ve bu artış yüksek yoğunluklu lazer ile daha fazladır. Anahtar Kelimeler: Yüksek yoğunluklu lazer, ultrason, plantar fasiit, ağrı, plantar basınç.