Postmenopozal osteoporozda sfingozin 1-fosfat ve kemik döngüsü belirteç düzeylerinin kirik riski ile ilişkisinin araştırılması

Amaç: Bu çalışmanın amacı postmenopozal osteoporoz hastalarında S1P (sphingosine 1-phosphate) molekülünün kırık riskiyle, kemik döngüsü belirteçleri ve osteoporoz yaşam kalitesi ölçeğiyle olan ilişkisini araştırmaktır. İkincil olarak da bu ilişkileri farmakolojik tedavi alan ve almayan hastalarda karşılaştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız kesitsel olarak planlandı. Çalışmamıza postmenopozal osteoporoz tanısı almış, dışlama kriterlerine uygun 48 kadın hasta ve postmenopozal dönemde olup osteoporozu olmayan 48 sağlıklı kadın dahil edildi. Hasta grubu farmakolojik tedavi alan ve farmakolojik tedavi almayan olarak 2 gruba ayrıldı. Tüm katılımcılar için yaş, vücut kitle indeksi, meslek, fiziksel aktivite düzeyini içeren sosyodemografik veriler kaydedildi. Tüm katılımcılara Fracture Risk Assessment Tool (FRAX) içindeki özgeçmiş soruları soruldu, Dual Energy X-ray Absorptiometry (DEXA) sonuçları da eklenerek kırık riski sonuçları hesaplandı. Tüm katılımcılara QUALEFFO-41 anketi içindeki yanıtları kaydedildi, alt ölçek ve sonuç puanları hesaplandı. Serum PINP (Prokollajen Tip I N-Propeptid), CTX (Tip I Kolajen C-Terminal Telopeptid), S1P seviyeleri ELISA yöntemiyle ölçüldü. Bulgular: Gruplar yaş, meslek, VKİ, fiziksel aktivite açısından homojen dağılmıştı (p>0,05). Hasta ve kontrol grupları arasından Ağrı, Günlük yaşam aktiviteleri, Mobilite, Genel sağlık alt ölçekleri ve QUALEFFO-41 sonuç puanı arasında anlamlı fark vardı (p<0,05). PINP ve CTX açısından üç grup arasında da anlamlı fark görüldü (p<0,05). S1P için kontrol ve tedavi alan grup arasında anlamlı fark görülemedi (p>0,05). Farmakolojik tedavi alan ve almayan gruptaysa anlamlı fark görüldü (p<0,05). Farmakolojik tedavi alan hasta grubunda S1P ile FRAX-Kalça skoru arasında pozitif korelasyon vardı. Farmakolojik tedavi almayan grupta S1P ile hem FRAX-Kalça hem FRAX-MOK arasında pozitif korelasyon vardı. S1P ile PINP arasındaki ilişki üç grup için de anlamsızdı (p>0,05). Sonuç:S1P seviyelerinin ilaç almayan grupta ilaç alan gruba göre anlamlı yüksek olması bu molekülün postmenopozal osteoporoz etyopatogenezinde yeri olabileceğini göstermektedir. Aynı zamanda S1P ve Ağrı alt ölçeği arasındaki pozitif korelasyon bunun kliniğe yansıması olabilir. Anahtar Kelimeler: CTX, FRAX, Postmenopozal Osteoporoz, QUALEFFO-41, Sfingozin 1 Fosfat