Prematüre rat modellerinde uygulanan yüksek doz kafein sitratın intrakranial kanamaya neden olupolmadığını araştırmak

Amaç: Bu çalışmanın amacı prematüre apnesi tedavisi için kullanılan kafein sitratın prematüre yenidoğanlarda yüksek doz (100 mg/kg) kullanılması halinde intrakranial kanama (İKK) riski oluşturup oluşturmadığını belirlemeye çalışmaktır. Çalışma prematüre rat modellemesi ile yapılmıştır. Yöntem ve Bulgular: Bu çalışma Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Hastanesi ve bünyesinde bulunan Deneysel Tıp Araştırma Birimi Merkezi'nde yapılmıştır. Wistar Albino cinsi ratlar ile 3 grup halinde yapılmış olup; 1. grup 8, 2. grup 8, 3. grup 8 adet rattan oluşmaktadır. İlk grup kontrol grubunu oluşturup herhangi bir ilaç verilmemiştir. İkinci grup normal doz (20 mg/ kg) kafein sitrat, üçüncü grup ise yüksek doz (100 mg/ kg) kafein sitrat verilen grup olarak belirlenmiştir. Yavru ratlara doğumdan hemen sonra konjenital intrakranial kanama ekartasyonu açısından beyin tomografisi çekilmiştir. Orogastrik sonda yardımı ile sırasıyla 2. ve 3. gruba normal doz (20 mg/kg) ve yüksek doz (100 mg/kg) kafein sitrat verilmiştir. 3 ayrı grupta bulunan her bir ratın tamamına, ilk beyin tomografisi çekiminden sonraki 2. saatin sonunda kontrol beyin tomografisi çekilip ksilazin (1mg/kg ) ve yüksek doz ketamin (20 mg/kg) intraabdominal uygulanıp feda edilmiştir. Beyin tomografisi görüntülemesinde saptanamayacak kadar küçük boyutta intrakranial kanama olabileceği için feda edilen ratlara, sonrasında beyin dokusu patolojisi de yapılmıştır. Feda edilen ratlar beyin dokusu patolojisi yapılması için Tıbbi Patoloji birimine teslim edilmiştir. Tıbbi patoloji biriminde görevli uzman patolog doktor tarafından beyin dokuları blok haline getirip; hematoksilen-eosin boyası ile boyanarak, mikroskopik düzeydeki kanamalar araştırılmıştır. Beyin tomografisi görüntüleri intrakranial kanama açısından uzman radyolog doktor tarafından değerlendirilmiştir. Kontrol grubu, normal doz (20 mg/kg), yüksek doz (100 mg/kg) kafein sitrat verilen grup olarak belirlenen ve her birinde 8 adet ratın olduğu tüm yavru ratların her iki beyin tomografisi ve beyin dokusu patolojisinde intrakranial kanama saptanmamıştır. Sonuç: Prematüre apnesi tedavisinde kullanılan Kafein Sitrat'ın deneysel ortamda prematüre ratlarda yüksek dozda (100 mg/kg) intrakranial kanamaya neden olmadığı iii görülmüş olup; insanlarda olası yüksek doz verilmesi halinde intrakranial kanamaya neden olup olmayacağı hakkında ipucu sağlamaktadır. Herhangi bir nedenle Kafein Sitrat'ın, yüksek dozlarda (100 mg/ kg) kullanımında intrakranial kanamaya neden olup olmayacağı hakkında daha fazla randomize kontrollü çalışmaya ihtiyaç vardır. Anahtar Sözcükler: Kafein sitrat, Prematürite, Rat, Deneysel Destekleyen kuruluş: 30. 05. 2021 tarihli BAP numarası: 2021- 50