Pro-çözücü lipid mediyatörlerinin nefrotik sendrom patogenezi ile ilişkisi

Nefrotik sendrom (NS), masif proteinüri, hipoalbüminemi, ödem ve hiperlipidemiyle karakterizedir. Membranöz nefropati (MN) ve fokal segmental glomerüloskleroz (FSGS) yetişkinlerde sık karşılaşılan primer NS nedenleridir. Primer NS patogenezinde immünolojik nedenler podosit yapı ve fonksiyonlarını bozmaktadır. Omega-3 ve omega-6 yağ asidinden sentezlenen resolvin-D1 (Rv-D1), protektin-D1 (P-D1), maresin-1 (Mar-1) ve lipoksin A4 (LXA4) enflamasyonun çözünme fazında anti-enflamatuvar etkili pro-çözücü lipid mediyatörleri (PLM)'dir. Çalışmamızda, NS hastalarının serum ve idrar Rv-D1, LXA4, P-D1 ve Mar-1 düzeylerini sıvı kromatografisi ardışık kütle spektrometresi (LC-MS/MS) yöntemiyle ölçmek ve bunların MN ve FSGS patogenezindeki rolünü araştırmak amaçlanmıştır. Çalışmamıza kontrol grubuna 19 ve NS grubuna 26 birey dahil edildi. NS grubu MN (n=18) ve FSGS (n=8) gruplarına ayrıldı. LC-MS/MS analizde kontrole göre NS ile MN ve FSGS gruplarında; serum Rv-D1 düzeyleri istatistiksel olarak anlamlı düşük (sırasıyla p<0,01, p<0,05 ve p<0,05), idrar Rv-D1/kreatinin (sırasıyla p<0,001, p<0,001 ve p<0,05) ile NS ve MN'de idrar Rv-D1 düzeyleri yüksekti (sırasıyla p<0,01 ve p<0,05). Kontrol grubuna kıyasla NS, MN ve FSGS'da; serum ve idrar LXA4 düzeylerinde anlamlı fark bulunmazken NS'da idrar LXA4/kreatinin yüksek bulundu (p<0,05). LC-MS/MS ile P-D1 ve Mar-1 saptanamadığından Rv-D1, LXA4, P-D1 ve Mar-1 ELISA yöntemiyle ölçüldü. Kontrol grubuna göre NS'da; serum Rv-D1, LXA4, P-D1 ve Mar-1 düzeyleri düşük (sırasıyla p<0,01, 0,01, 0,01 ve 0,01), idrar P-D1 ve Mar-1 (sırasıyla p<0,001 ve p<0,001) ile idrar Rv-D1/kreatinin, LXA4/kreatinin, P-D1/kreatinin ve Mar-1/kreatinin yüksekti (sırasıyla p<0,001, p<0,001, p<0,001 ve p<0,001). Kontrol grubuna göre MN'de; serum Rv-D1, LXA4, P-D1 ve Mar-1 düzeyleri düşük (sırasıyla p<0,05, 0,01, 0,05 ve 0,01), idrar Rv-D1, LXA4, P-D1 ve Mar-1 (sırasıyla p<0,05, 0,05, 0,05 ve 0,001) ve idrar Rv-D1/kreatinin, LXA4/kreatinin, P-D1/kreatinin ve Mar-1/kreatinin düzeyleri yüksekti (sırasıyla p<0,001, p<0,001, p<0,001 ve p<0,01). Kontrol grubuna göre FSGS'da; serum Rv-D1, LXA4 ve Mar-1 düzeyleri düşük (sırasıyla p<0,05, 0,01 ve 0,05), idrar Rv-D1, LXA4, P-D1 ve Mar-1 (sırasıyla p<0,05, 0,05, 0,001 ve 0,05) ile idrar Rv-D1/kreatinin, LXA4/kreatinin, P-D1/kreatinin ve Mar-1/kreatinin düzeyleri yüksekti (sırasıyla p<0,001, p<0,001, p<0,001 ve p<0,001). Serumdaki PLM'lerin düşüklüğü enflamasyonun çözünme fazının disregülasyonuyla ilişkilendirilmiştir. GFB hasarı, PLM'lerin idrarla atılmasına ve serumdaki düzeylerinin azalmasına neden olabilir. Ayrıca idrar PLM düzeylerinin yüksekliği, NS'da bölgesel enflamasyonu bastırmak amacıyla böbrekte fazla sentezlendiklerini düşündürmektedir. PLM'lerin NS tanı ve takibinde kullanılan testlerle korelasyonu saptandı. ROC analizine göre PLM'lerin biyobelirteç değerleri olabilir. Geniş çalışma gruplarıyla araştırmanın tekrarlanması yararlı olacaktır.