Rat embriyolarının in vitro geliştirilmesinde antioksidanların etkileri

Ratlar günümüzde tıp, fizyoloji, biyoteknoloji, biyomedikal gibi bilimsel alanda en çok kullanılan model hayvanlardan biri olup özellikle insan hastalık modelleri geliştirilmesinde önemli bir yere sahiptir. İnsan embriyolojisinde henüz anlaşılamamış sorunların çözümü için ratlar iyi bir hayvan modeli olarak görülmektedir. Rat embriyolarının in vitro geliştirilmesi sırasında 2 veya 4 hücreli dönemlerde maternal zigotik geçiş (MZT) ve kültür koşulları gibi nedenlerle embriyonik gelişim duraklayabilmektedir. Kültürde oluşan yüksek seviyelerde reaktif oksijen türevleri (ROT), in vitro kültüre edilen rat embriyolarında 2 veya 4 hücreli dönemde embriyonik blok gelişmesine neden olmaktadır. ROT oluşumunun azaltılması amacıyla memeli embriyo kültür medyumlarına antioksidan katkıları yapılmaktadır. Sunulan tez çalışmasında, tek hücreli rat embriyolarının in vitro geliştirilmesinde kullanılan antioksidan katkılı KSOM-R kültür medyumu ROT'un olumsuz etkilerinin azaltılmasına yönelik etkileri açısından incelenmiştir. Daha önce implantasyon öncesi rat embriyolarının in vitro kültüründe hiç kullanılmamış olan, diğer türlerde antioksidan etkinliği kanıtlanmış Resveratrol ve Askorbik asit bu tezde ilk kez denenmiş ve karşılaştırılmıştır. Deney grupları; kontrol grubu, Askorbik asit 50 µM, Askorbik asit 100 µM, Resveratrol 0,25 µM, Resveratrol 0,50 µM şeklinde oluşturulmuş ve 4 tekrar yapılmıştır. Bölünme oranları açısından Askorbik asit 50 µM grubu ile kontrol grubu ve Askorbik asit 100 µM grubu arasında; total gelişim oranı yönünden Askorbik asit 50 µM grubu ile Askorbik asit 100 µM ve Resveratrol 0,25 µM grupları arasında anlamlı fark bulundu (p˂0,05). Dejenere/fragmente hücre oranları açısından gruplar arasında anlamlı fark yoktu (p>0,05). Tek hücreli rat embriyolarının in vitro kültüründe farklı gelişim aşamalarındaki ihtiyaçların ve suşlar arası embriyonik gelişim başarısının farklılığı, optimal bir kültür medyumunun tasarlanmasının önündeki engellerden biri olsa da in vitro embriyo geliştirme başarısı yüksek olan KSOM-R ve mR1ECM gibi kültür medyumlarına yapılacak antioksidan katkılarının faydalı olabileceği; değişik konsantrasyonlarda Askorbik asit eklenmiş kültür medyumlarının farklı suşlara ait tek hücreli rat embriyoları için de araştırılmasının kültür medyumlarının geliştirilmesine katkı sağlayacağı söylenebilir.