Renal transplantasyon yapılan hastaların diyaliz yöntemlerinin intraoperatif parametrelere göre değerlendirilmesi

Günümüzde böbrek nakillerinde artış, greft ömrünü daha uzun tutulabilmek çoğu hekimin başlıca amacı olmuştur. Bu çalışmada diyaliz yöntemlerine göre böbrek nakli sırasında intraoperatif asid baz değişikliklerinin karşılaştırılması ve postoperatif erken dönem böbrek fonksiyonlarına etkisi araştırılmıştır. Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Kliniği tarafından Ocak 2010 tarihinden itibaren renal transplantasyon yapılan 237 hasta çalışmaya alındı. Bu hastaların dosya kayıtları retrospektif olarak incelendi. Ocak 2010?dan itibaren renal transplantasyon yapılan 729 hastadan kadavradan nakil yapılan 155?i, 18 yaşından küçük 44?ü ve intraoperatif kan gazı kaydı bulunamayan 293?ü toplam 492 hasta çalışma dışı bırakıldı. Demografik verileri (yaş ve cinsiyetleri), kronik böbrek yetmezliği nedenleri, diyalize girip girmediği (preemptif olup olmadığı), diyaliz türü (hemodiyaliz ya da periton diyalizi) kaydedildi. Hastaların renal transplantasyon esnasında alınan kan gazı değerleri sırasıyla; pH, PaCO2, PaO2, glukoz, laktat, NaHCO3 olmak üzere kaydedildi. Preoperatif, intraoperatif ve postoperatif nabız, sistolik kan basıncı, diyastolik kan basıncı ve CVP değerleri kaydedildi. Ayrıca preoperatif BUN, kreatin, hemoglobin, sodyum, potasyum, kalsiyum ve fosfor değerleri, postoperatif ise BUN, kreatinin, hemoglobin, sodyum, potasyum, kalsiyum değerleri kayıt edildi. Hastalar hemodiyaliz grubu, preemtif grup ve periton diyalizi grubu olarak üç gruba ayrıldı. Çalışmamızda intraoperatif kan gazı değerlerinden daha çok pH, laktat ve glukoz değerlerini postoperatif böbrek perfüzyonunu etkileyip böbrek fonksiyonu üzerine etkisini araştırmayı hedeflemiştik. Yapılan istatistiksel analizlerde preemptif grupta pH değerini, hemodiyaliz ve periton diyalizi gruplarından anlamlı olarak daha düşük (p < 0,05) bulunurken hemodiyaliz ve periton diyalizi grubunda ise pH değerinde anlamlı bir farklılık olmadığını gördük. Periton diyalizi grubunda laktat değeri hemodiyaliz ve preemptif gruplarından anlamlı olarak daha yüksekti (p < 0,05). Hemodiyaliz, preemptif ve periton diyalizi gruplarında hastaların glukoz değeri anlamlı farklılık göstermemişti. Yaptığımız analizler klinik öngörümüzü destekler tarzdaydı. Tüm hastaların pH değeri ile laktat, PaCO?, preoperatif BUN, postoperatif BUN, preoperatif Hg, preoperatif K, arasında anlamlı (p < 0,05) negatif korelasyon mevcuttu. pH değeri ile PaO2, HCO3, intraoperatif CVP arasında anlamlı (p < 0,05) pozitif korelasyon mevcuttu. Laktat değeri ile PaCO2, postoperatif BUN, postoperatif kreatinin arasında anlamlı (p < 0,05) pozitif korelasyon mevcuttu. Glukoz değeri ile laktat ve pH değeri arasındaki negatif korelasyon anlamlıyken, PaCO2, PaO2, postoperatif BUN, preoperatif kreatinin değeri arasında olan pozitif korelasyon anlamlıydı (p < 0,05). Bu bulgular bize intraoperatif metabolik durumun postoperatif dönemde böbrek fonksiyonlarını etkilediğini göstermektedir. İntraoperatif metabolik asidozun varlığı, laktat yüksekliği ve glukoz yüksekliği postoperatif dönemde BUN ve kreatinde de yüksekliğe sebep olmaktadır. Sonuç olarak renal transplantasyon hastalarında böbrek fonksiyonlarının iyi olması ve greft ömrünün uzun olması için intraoperatif dönem çok önemlidir. Başta preemptif hastalar olmak üzere tüm renal transplantasyon yapılan hastalarda kan gazı takibi, metabolik asidoza yerinde müdahale, hemodinamik insitabilite gibi intraoperatif parametrelere dikkat edilmelidir