Resiprokal hareket yapan dört farklı nikel titanyum eğe sisteminin sterilizasyona bağlı döngüsel yorgunluğunun karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesi

Bu tez çalışmasının amacı sterilizasyonun ve sıcaklık farkının WaveOne Gold, Reciproc, Reciproc Blue ve Twisted File Adaptive döner eğe sistemlerinin döngüsel yorgunluk dirençleri üzerindeki etkisini incelemektir. Çalışma kapsamında 4 farklı eğe sisteminden 40'ar adet olmak üzere toplamda 160 adet eğe kullanılmıştır. Her bir eğe sisteminde paketinden yeni çıkarılmış materyaller ve hiç kullanılmadan bir defa sterilize edilmiş materyaller kullanılmıştır. Aynı zamanda bu çalışma 20 °C ve 39 °C olacak şekilde iki farklı sıcaklık ortamında tekrarlanmıştır. Autocad programında tasarlanan yapay kanal, CNC (computer numerical control) makineleri ile paslanmaz çelik bloklardan aşındırma yapılarak elde edilmiştir. Statik döngüsel yorgunluk düzeneği için 1,5 mm iç çapa, 60° kurvatür eğimine ve 5 mm'lik kurvatür yarıçapına sahip paslanmaz çelikten yapılmış yapay bir kanal kullanılmıştır. Yapay kanalın kurvatürü, kanalın sonlandığı yerin 5 mm'lik koronal kısmında yer almaktadır. Eğeler 19 mm'den sabitlenerek standart hale getirilip işlem yapılmıştır. Eğelerin kırılma zamanı dijital kronometre ile kaydedildi ve dönme hızı ile çarpılarak tur sayıları sayısal olarak hesaplandı. Her bir eğe için kırılma gerçekleşinceye kadarki tur sayısı aşağıdaki formüle göre hesaplandı: Kırılma Tur Sayısı (KTS)= [Dönme hızı (rpm) x Süre (sn)]/60 İstatistiksel analiz için SPSS 22 programı kullanılmıştır. Kategorik verilerin gösteriminde sayı (%), ölçümsel verilerin gösteriminde ortanca ve çeyrekler arası mesafe (IQR) kullanılmıştır. Verilerin normal dağılım gösterip göstermediği Shapiro Wilk testi kullanılarak değerlendirilmiştir. Normal dağılıma uymadığı görülen verilerin karşılaştırılmasında ikili gruplarda Mann-Whitney U testi, ikiden fazla değişkenli gruplarda Kruskal Wallis testleri uygulanmış olup, farklılıkların kaynağını belirlemek için Tukey post-hoc analiz kullanıldı. p<0,05 istatistiksel olarak önemli kabul edilmiştir. Eğe türüne göre eğenin kırık parça uzunluğu mukayese edildiğinde gruplar arasında istatistiksel açıdan önemli farklılık olduğu görülmüştür (p<0,001). Bu farklılığın ise Twisted File Adaptive ile Reciproc Blue hariç tüm gruplar arasındaki farktan kaynaklandığı bulunmuştur. Çıkan sonuca göre kırık parça uzunlukları Reciproc>WaveOne Gold>Reciproc Blue=Twisted File Adaptive şeklinde sıralanmaktadır. Sıcaklık ile kırık parça uzunluğu karşılaştırıldığında 20°C'deki eğelerin kırık parça uzunluğu, 39°C'deki eğelerden anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur (p=0,012). Dört farklı eğe için ayrı ayrı değerlendirildiğinde; 20 °C'deki kırık parça uzunluğu, 39°C'deki kırık parça uzunluğundan anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur. Reciproc ve Reciproc Blue eğe grubu için sterilize edilmiş eğelerin kırık parça uzunluğu, sterilize edilmemiş eğelerden anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur. Eğe türüne göre eğenin kırılma tur sayısı mukayese edildiğinde gruplar arasında istatistiksel açıdan önemli farklılık olduğu görülmüştür (p<0,001). Bu farklılığın ise Reciproc Blue ile diğer üç eğe arasındaki farktan kaynaklandığı bulunmuştur. Kırılma tur sayısı parametresi bakımından çalışmadaki değerlere göre Reciproc Blue> Reciproc=WaveOne Gold=Twisted File Adaptive şeklinde sıralanmaktadır. Sıcaklık ile kırılma tur sayısı karşılaştırıldığında 20°C'deki eğelerin kırılma tur sayısı, 39°C'deki eğelerden anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur (p<0,001). Dört farklı eğe için ayrı ayrı değerlendirildiğinde 20 °C'deki KTS, 39°C'deki KTS'den anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur. Reciproc ve Reciproc Blue eğe grubu için sterilize edilmiş eğelerin KTS'leri, sterilize edilmemiş eğelerden anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur. Sonuç olarak Reciproc Blue eğesinin döngüsel yorgunluk direncinin diğer eğelerden yüksek olduğu bulunmuştur. Düşük sıcaklığın döngüsel yorgunluk direncini arttırdığı görülmüştür. Anahtar Kelimeler: WaveOne Gold, Reciproc, Reciproc Blue ve Twisted File Adaptive, Döngüsel Yorgunluk