Romatoid artritli hastalarda anti-CCP pozitifliğinin HLA-DRB1 ve klinik durumla ilişkisi

Toplumumuzdaki romatoid artritli hastalarda anti-CCP pozitifliğinin HLA-DRB1 allellerinin taşıdığı ortak epitop (OE) ve klinik durumla ilişkisini araştırmak yanı sıra sağlıklı gönüllülerde ve RA'lı hastalarda anti-CCP sıklığını karşılaştırmak amacıyla 60 RA'lı hasta ve 60 sağlıklı gönüllü çalışmaya alındı.Hastalar yaş, hastalık süresi, tanı yaşı, aldıkları tedaviler yönünden heterojen özellik gösteriyorlardı. Hastaların hastalık süreleri, VAS ağrı, sabah tutukluk süreleri, şiş ve hassas eklemleri yanısıra HAQ ile fonksiyonel durumları değerlendirildi. VAS ağrı, CRP, şiş ve hassas eklem sayıları özel bir bilgisayar programına girilerek DAS-28 skorları elde edildi. Ön-arka pozisyonda her iki elin radyogramları alınarak radyoloji uzmanı bir hekim tarafından Larsen-Dale yöntemiyle Larsen skorları tespit edildi. Hastaların kan örneklerinden ESH, CRP, RF, HLA-DRB1 tiplemesi ve ortak epitop tetkikleri çalışıldı. RA'lı hastalar ve sağlıklı gönüllü bireylerde 2. nesil kitlerle anti-CCP düzeyleri ölçüldü.Anti-CCP, RA'lı hastalarda yüksek sıklıkta saptanmasına karşın sağlıklı kişilerin hiçbirinde Anti-CCP pozitifliği saptanmadı. Anti-CCP'nin RA için sensitivitesini %73,3 spesifitesini %100 olarak saptadık. RA'lı hastalarımızın %50' sinde OE pozitifti. OE taşıyan hastalar için de en sık HLA geni HLA-DR4 (%60 ) idi ve bunların %30'u çift kopya OE taşıyordu.Ortak epitop varlığının Anti-CCP pozitifliğini (TRR=4,33, %95 [GA] ) ve titresini arttırdığını saptadık. Anti-CCP pozitifliğinin, RF pozitifliğiyle anlamlı bir ilişkisi vardı. RA'lı hastalarımızn %86,7 sinde iki otoantikordan en az birisi pozitifti. Bundan dolayı klinik uygulamada iki antikoru da birlikte kullanmanın tanısal potansiyeli arttırabileceği sonucuna varıldı.OE varlığının ortalama HAQ skorunu anlamlı bir şekilde arttırdığını, ortalama Larsen skorunu da istatiksel olarak anlamlı düzeyde olmasa da bir miktar arttırdığını saptadık. HAQ skorunun hem hastalık aktivitesi parametreleriyle hem de Larsen skoruyla belirgin anlamlı bir ilişkisi vardı. Anti-CCP pozitifliğinin ise hastalık aktivitesiyle ve Larsen skoruyla belirgin bir ilişkisini saptayamadık. Bu markırların hastalık aktivitesi, eklem erozyonu ve hastalık şiddetiyle ilişkisini saptamak için çalışmaların hastalık süresi açısından görece homojen hasta gruplarıyla ve longitudinal olmasının daha yararlı olacağı sonucuna vardık.