Rubûbiyyet ve ubûdiyyet bağlamında duâ

Bu çalışmada Rab ile abd arasında canlı iletişimin ifadesi olan duâ kavramı, Rubûbiyyet ve ubûdiyyet bağlamında ele alınmıştır.Yaratan ve yaratılan arasındaki ilişkinin nasıl olması gerektiği Kur'ân'da net ifadelerle vurgulanmıştır. Dolayısıyla yaratılanlar içinde sözü, eylemi ve haliyle önemli bir statüye sahip olan insanın yaratıcısına karşı konumunun iyi bilinmesi gerekmektedir. Yaratılış nedeni Allah'a (c.c.) kulluk olan insanın, 'abd olduğunu unutmaması ve gereğini yapması, Allah'ı, doğru tanımasına bağlıdır. Hz. Âdem'den bu yana vahiyle yaratıcısı hakkında bilgilendirilen insan ise çoğu zaman yaratılış gayesinden uzaklaşmıştır. Bundan dolayı Allah, insanı yalnız bırakmayıp gönderdiği peygamberler aracılığıyla irşad etmiştir. En küçük fiiline kadar önemsenen insanın, ancak sahih bir iman ile Allah'ın, rızasını kazanmasının mümkün olacağı bildirilmiştir. Bu âlemi muhteşem bir şekilde tanzim eden Allah, rubûbiyyetinin, varlık âleminin her aşamasındaki tecellisine dikkati çekmiştir. Bunun için insanın, âlemi bu şuurla okuması ve âlemdeki asıl tasarruf sahibini tanıması önemlidir. Aksi takdirde Allah'a, iman etmekle birlikte önceki toplumlarda olduğu gibi başka varlıkları da kutsamış ve onlardan yardım beklentisine girmiş olur. Bu da problemli bir bakışa neden olur. Bu noktada hem ibadet hem de talebin ifadesi olan duânın, âlemlerin Rabbi olan Allah'a, karşı yapılması çok önemlidir. Anahtar Kelimeler: Rab, Rubûbiyyet, abd, ubûdiyyet, duâ.