Safranbolu Seymenlik kültüründe müziğin önemi ve yeri

Safranbolu, kültürel birikimlerin yer aldığı bir bölgedir. Bu bölge tarihsel süreç içerisinde geçmişten günümüze kadar farklı kültürlere ve müzik türlerine ev sahipliği yapmıştır. Bu kültür birikiminin sonucunda gelişerek gün yüzüne çıkan, ahilik, seymenlik vb. gibi birçok unsur-kavram bu yapı taşlarının oluşmasında büyük rol oynamıştır. Safranbolu yöresi, halk müziğinin temel yapı taşlarından olan kırık hava, karma hava ve zeybek gibi farklı türleri bir arada toplayarak kendi içerisinde zengin, yöresel anlamda çok yönlü ve geleneğe bağlı kalan bir müzik ananesi oluşturabilmiştir. Aynı zamanda Safranbolu zengin müzik geleneğiyle birlikte bağlı olduğu Karabük iline ve çevre il-ilçelere müzik kültürü açısından yön vermiş bir yapıya sahiptir. Bundan dolayı Safranbolu, önemli müzik merkezlerinden biri olmuştur. Çalışmamızda, "Safranbolu Seymenlik Kültüründe Müziğin Önemi ve Yeri" başlığı altında 15 türkü derlenip notaya alınmıştır. Derlenip notaya alınan türkülerin 14'ü kırık hava, 1 türkü ise karma hava türündedir. Bu türküleri incelediğimizde güçlü sesleri, usul yönünden, metronom, ses değiştirici işaretleri, ses genişliği ve makamsal analiz açısından değerli bilgiler ve sonuçlar ortaya çıkmıştır. Bununla beraber incelenen karma hava ve kırık hava türkülerinin transkripsiyonlarına (notasyonlarına) bakıldığında, genellikle si bemol 2 değiştirici işareti ve fa diyez değiştirici işaretleri kullanıldığı ortaya çıkmıştır. Ayrıca türkülerin genelinde makamsal diziye göre 4. ses güçlü ses olarak tespit edilmiştir. Makam dizisi olarak TSM (Türk Sanat Müziği)'nde benzerlik gösteren hicaz ve uşşak makamı daha çok kullanılmış ve usul olarak genellikle 9/8 usulleri kullanılmıştır. İncelenen eserlerin genellikle Prestissimo (metronom değeri 200'ün üzerinde olan) temposunda ve sekiz ses aralığında seyrettiği görülmüştür.