Sağlık çalışanlarının hasta güvenliği kültürü algılarının değerlendirilmesi: Bir hastane örneği

Günümüzde sağlık sistemleri teknoloji, bilgi ve insan gücü açısından hızlı bir dönüşüm içerisindedir. Artan karmaşıklık, hataların önlenmesi ve zararın en aza indirilmesini kritik bir öncelik haline getirmektedir. İşte bu noktada hasta güvenliği kavramı, tüm sağlık kuruluşları için yaşamsal bir unsur olarak ön plana çıkmaktadır. Bu çalışma İstanbul'da faaliyet gösteren bir özel hastanede görev yapan sağlık çalışanlarının hasta güvenliği kültürü algılarını değerlendirmek ve güçlü/geliştirilmesi gereken alanları ortaya koymak amacıyla gerçekleştirilmiştir. İstatiksel analizlerde bağımsız iki grup karşılaştırmalarında Mann–Whitney U testi, bağımsız ikiden fazla grup karşılaştırmalarında Kruskal–Wallis testleri, ilişki analizlerinde ise Spearman korelasyon katsayısı kullanıldı (α=0,05). Çalışmada anket yöntemi ile 152 sağlık çalışanından veri toplandı. Veriler sosyo demografik bilgi formu ve Hasta Güvenliği Kültürü Ölçeği ile toplandı. Araştırmaaya katılan sağlık çalışanlarının %67,1'i kadın, %32,9'u erkekti. Katılımcıların yaş ortalaması 37,28 ± 10,229 (21–71) olarak saptandı. Araştırmada katılımcıların %76,3'ünün hastalarla doğrudan iletişimde olduğu, %32,2'sinin son 12 ayda en az bir olay raporu doldurduğu saptandı. HGKÖ genel puanının tüm alt boyutlar ile pozitif ilişkili olduğu, en güçlü ilişkilerin kurumsal iletişim ve takım çalışması ile, en düşük ilişkinin ise hata raporlama boyutu ile olduğu saptandı. Yaş, genel güvenlik, yönetim desteği ve HGKÖ genel puanı ile pozitif ilişkili bulundu. Kadınların hata raporlama puanlarının erkeklerden yüksek olduğu görüldü. Hemşirelerin hata raporlama puanları diğer meslek gruplarından yüksek olduğu tespit edildi. Hastalarla doğrudan iletişim kurmayan sağlık çalışanlarının, hata değerlendirmesinde daha yüksek puan aldığı saptandı. Bu çalışma, çalışan algılarına dayanarak güçlü ve geliştirilmesi gereken boyutları görünür kılarak raporlama, iletişim ve ekip çalışmasının önemini ortaya koymakta; düzenli ölçme-değerlendirme, öğrenmeyi destekleyen liderlik ve sistem odaklı önleyici iyileştirmeleri kurumsal öncelik olarak önermektedir.