Sağlık sektöründe kamu alım ihaleleri ve yabancı menşeli ürün alımının azaltılmasının finansal etkisinin analizi

Bu çalışmada sağlık sektöründe kamu alımları ve kamu ihale mevzuatı dikkate alınarak, alım yöntemi ve ürün menşei bakımından incelenmiştir. Yabancı menşeli ürün alımının azaltılmasının finansal etkisinin analizi yapılarak tavsiye ve önerilerde bulunulmuştur. Bu amaçla Sağlık Bakanlığı'nın karar destek sistemlerinden iş zekâsı uygulamasının veri bankalarında belli göstergeler seçilerek veriler elde edilmiştir. Çalışmada üst kurum olarak Sağlık Bakanlığı seçilerek, İstanbul ilinde 2017 yılında yapılan sağlıkta kamu satın alımlarının 01.01.2017 - 18.08.2018 tarihli makbuzlarının Malzeme Kaynak Yönetim Sistemi'ne aktarılan verileri kullanılmıştır. Elde edilen veriler derlenerek Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu veri bankalarında ve Türk Eczacıları Birliği veri bankasında ürün menşei ülke tespit çalışmaları yapılmıştır. Veri bankalarından elde edilen veriler, derlenerek ve istatistiksel yöntemler kullanılarak özetlenmiştir. Araştırma bulguları bize sağlık sektöründe kamu alımlarının büyük çoğunluğunun açık ihale alım usulü ile yapıldığını, bununla birlikte önemli bir kısım alımın doğrudan temin ile yapıldığı göstermiştir. Ayrıca, alımı yapılan ürünlerin çok büyük kısmının yabancı menşeli olduğu tespit edilmiştir. Türkiye menşeli ürün alımının belli oranlarda artırılmasının finansal etkileri gösterilmiştir. Sağlık sektöründe kamu ihalelerinde Türkiye menşeili ürün alımının payının arttırılması ile yıllık bazda 35 milyon ABD doları kadar döviz çıkışının ve dış kaynak ihtiyacımızın azaltılabileceği öngörülmüştür.