Sanat terapisi uygulamalarına dayalı psikoeğitim programının işitme engelli çocukların duygusal okuryazarlık becerilerine etkisi

İşitme engelli öğrenciler genellikle duygusal ve davranışsal zorluklarla karşılaşmaktadır. Duygu düzenlemesine odaklanan programların uygulanmasının işitme engelli öğrencilerde duygusal zeka, öz yönetim, öz farkındalık, ilişki yönetimi ve sosyal farkındalığı önemli ölçüde geliştirebileceği ileri sürülmektedir. Bu doğrultuda, yapılan araştırmada, işitme engelli öğrencilere yönelik duygu eğitiminin duygusal süreçlerindeki etkisi ele alınmıştır. Bu araştırma, araştırmacı tarafından geliştirilen Sanat Terapisi Uygulamalarına Dayalı Psikoeğitim Programı'na katılan işitme engelli çocukların sanat terapisinin duygu düzenleme becerilerine dair puanları üzerindeki etkililiğini belirlemek amaçlanmıştır. Araştırma, nicel araştırma yöntemi kullanılarak yürütülmüştür. Bunun yanında çalışma sonrasında anket oluşturularak sürece dair katılımcıların fikirleri çeşitli sorularla alınmıştır. Araştırmada kullanılan ölçek ilkokul öğrencinilerinin duygusal okuryazarlık becerilerini değerlendirmek amacıyla geliştirilmiştir. 18 sorudan oluina ölçek, "Bireysel Duygusal Süreçler" ve "Toplumsal Duygusal Süreçler" isimleri verilen iki alt boyuttan oluşmaktadır. Ölçeğin Cronbach Alpha değerinin .829 olduğu görülmüştür. Ölçekten alınan yüksek puan duygusal okuryazarlığın yüksek olduğunu göstermektedir. Oluşturulan ölçeğin madde faktör yükleri ve ölçeğin güvenirlikleri istenilen düzeydedir. Araştırmanın bağımsız değişkeni ön test ve son test ölçümleri arasında sadece deney grubuna uygulanan ve araştırmacı tarafından geliştirilen 10 haftalık Sanat Terapisi Uygulamalarına Dayalı Psikoeğitim Programıdır. Araştırmanın bağımlı değişkeni ise işitme engelli çocukların duygusal okuryazarlık düzeyleridir. Araştırmaya katılan 7 öğrenciye yönelik duygu eğitimi verilmiş, 7 kişilik diğer öğrenci grubuna müfredat gereği sağlanan eğitim verilmiştir. Deney grubunun duygusal süreç puanlarının eğitim öncesinde ve sonrasındaki farklılıkları incelendiğinde, toplumsal duygusal süreçler ve bireysel duygusal süreç toplam puanlarının kontrol grubuna kıyasla daha yüksek olduğu sonucu elde edilmiştir. Araştırmada elde edilen bulguların gelecekte yapılacak diğer araştırmalara ve öğrencilere yönelik uygulamalara katkı sağlayabileceği düşünülmektedir. Bu araştırmada, işitme engelli öğrencilerine yönelik duygu eğitiminin duygu süreçlerine olan etkileri incelenmiştir. Bulgular doğrultusunda, duygu eğitimi alan işitme engelli öğrencilerin duygusal süreç puanlarının eğitim almamış olan kontrol grubuna kıyasla anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu bulunmuştur. Araştırmanın bulguları, duygu eğitiminin öğrencilerin duygusal süreçleri üzerinde anlamlı ve olumlu etkilerinin alabileceğini göstermektedir. Bu araştırmanın bulgularını destekleyici olarak gelecekte yapılacak araştırmalar ve öğrencilere yönelik uygulamalarda daha fazla katılımcı sayısının sağlanması, duygu eğitiminin süresi hakkında düzenlemeler yapılmasının öğrencilerin duygusal süreçlerindeki iyileşmeyi değerlendirme konusunda katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Duygusal süreçler, duygu düzenleme, işitme engellilik, eğitim-öğretim faaliyetler