Şeffaf plaklarla mini vida destekli kanin distalizasyonu uygulamalarında uzunluğu ve yapısı farklı kuvvet kollarının etkisinin sonlu elemanlar analizi ile değerlendirilmesi

Amacımız şeffaf plaklarla kanin distalizasyonunun tedavisinde farklı yapıda ve değişken uzunluktaki kuvvet kollarının kullanımının diş hareketlerine, periodontal dokuya, şeffaf plağa, kuvvet koluna, mini vidaya etkisini 3 boyutlu(3D) sonlu elemanlar analizi (SEA) ile değerlendirmektir. 1. küçük azı dişi çekilmiş, kanin dişin maksillar düzlemle 90° açısı olan, düzgün hizalı dişlere sahip erişkin bir hastaya ait dental tomografi (BT) verileri kullanılarak 3D üst çene modeli oluşturulmuştur. 3D üst çene modeli, BT verisinden 3D Slicer (BWH, MA, USA) yazılımı aracılığı ile elde edilmiştir. Katı modelleri analiz ortamına uyarlamak için ALTAIR Evolve yazılımı (ALTAIR, Troy, MI, ABD) aracılığıyla tersine mühendislik ve üç boyutlu CAD faaliyetleri kullanıldı. Optimize ağ örgüsünün gerçekleştirilmesi için ALTAIR Hypermesh (ALTAIR, Troy, MI, USA) yazılımı kullanıldı. Nastran tabanlı ALTAIR Optistruct (ALTAIR, Troy, MI, USA) implicit SEA modellerinin çözümünde kullanıldı. Çalışmamızda toplam 14 model oluşturulmuştur. İki modelde sadece 0,1 mm ve 0,2 mm şeffaf plak aktivasyonu uygulanmış, kuvvet kolu kullanılmamıştır. İki farklı plak aktivasyonuna (0,1 veya 0,2 mm), üç farklı kuvvet kolu uzunluğuna (12, 13 veya 14 mm) ve iki kuvvet kolu malzemesine (paslanmaz çelik, karbon fiber ile güçlendirilmiş kompozit) göre 12 model oluşturulmuştur. Tüm modellerde en fazla periodontal stres kanin dişin çevresinde görülmüştür. En fazla çekme stresi model 13 ve model 14'te kanin dişin mesio-bukkalinde izlenmiştir. Şeffaf plak aktivasyonu ve kuvvet koluyla distal yönlü kuvvet uygulanan modellerde kanin kronunda distale devrilme azalmış, palatinale devrilme artmıştır. En fazla distale ve palatinale devrilme 2. grupta model 13 ve 14'de; 1. grupta model 6 ve model 7'de görülmüştür. Ön keser dişlerde palatinal yönde en az devrilme model 6 ve model 7'de görülmüştür. Dişlerde yer değiştirmenin fazla olduğu bölgelere karşılık gelen plak bölgelerinde de deformasyonun fazla olduğu gözlenmiştir. Bu bölgeler kanin, kanine komşu çekim yeri ve lateral dişi kaplayan bölgelerdir. Aynı uzunluğa fakat farklı materyale sahip kuvvet kolları kanin diş hareketinde benzer sonuçlar göstermiştir. Fakat karbon fiber ile güçlendirilmiş kompozit (KFGK) yapısındaki kuvvet kolunda, paslanmaz çelik kuvvet koluna (PÇ) göre daha az stres oluşmuş, stres diş etine daha yakın konumlanmıştır. Kuvvet kollarındaki en yüksek Von Mises stres değeri model 13'te görülmüştür. Tüm modellerde mini vida üzerinde en yüksek Von Mises stresi boyun bölgesindeydi. Vidanın yerleştiği alveolar kemikte çekme stresinin en fazla olduğu bölge 2. grupta 1.gruba göre hem oklüzyona daha yakın hem daha mesialde konumlanmıştır. En fazla çekme stresi model 13 ve model 14'te izlenmiştir. Çalışmamızdaki sonuçlara göre şeffaf plaklarda kuvvet kolu uygulaması dişlerin sagital eksende paralel hareketin sağlanmasına yardımcı olmakta fakat transvers düzlemdeki devrilme miktarında artışa neden olmaktadır. Kuvvet kolu uzunluğunun artışı hem plak deformasyonu hem periodontal doku stresini arttırmaktadır. KFGK, PÇ ile kıyaslandığında diş hareketlerinde benzer sonuçlar göstermiş ayrıca iç yapısında daha az stres birikimi barındırmıştır. Ayrıca stres bölgesinin ataşmandan daha uzakta konumlanması ataşmanın daha az deformasyona uğramasına neden olabileceğinden PÇ'ye altenatif olarak kulllanılabileceği yönünde umut vaat etmektedir. Ancak bu alandaki tek çalışma olduğundan diğer çalışmalarla birlikte daha geniş bir perspektifte değerlendirilmesi gerekmektedir. Anahtar Kelimeler: Şeffaf plak, kuvvet kolu, kanin distalizasyon, karbon fiiber ile güçlendirilmiş kompozit, sonlu elemanlar analizi