Sermaye - enerji ikame edilebilirliği : Türkiye imalat sanayi örneği

Bu çalışmada Türkiye imalat sanayi firmaları için 2005-2013 yılları arasında sermaye-enerji ikame edilebilirliği firma düzeyinde veri kullanılarak incelenmektedir. Çalışma kapsamında translog maliyet fonksiyonu ve faktör pay denklemleri tekrarlı görünürde ilişkisiz regresyon (iSUR) yöntemi ile tahmin edilmiştir. Tahmin sonuçlarından elde edilen katsayılar kullanılarak çapraz fiyat esneklikleri ve Morishima ikame esneklikleri hesaplanmıştır. Çalışmada ayrıca firma büyüklüğü, ticaret statüsü ve enerji kullanım yoğunluğuna göre gruplandırılan firmalar için tahmin ve esneklik hesaplama süreçleri tekrarlanmıştır. Çalışmanın sonucunda çapraz fiyat esnekliğine göre ortalama bir Türkiye imalat sanayi firmasında enerji fiyatlarında ortaya çıkan %1 oranındaki artışın sermaye talebini %0.029 arttırdığı belirlenmiştir. Diğer yandan Morishima ikame esnekliğine göre enerji fiyatında ortaya çıkan aynı oranda artış sermaye-enerji oranını %1.245 arttırmaktadır. Çapraz fiyat esnekliği sonuçları firma büyüklüğü ve ticaret statüsünden etkilenmezken; enerji kullanım yoğunluğu arttıkça çapraz fiyat esnekliğinin yükseldiği görülmektedir. Sermayenin enerjiye ikamesini gösteren Morishima ikame esnekliği sonuçları ise firma büyüklüğü ve enerji kullanım yoğunluğu arttıkça firmaların teknolojik ikame olanaklarının arttığını göstermektedir.