Sığla yağının hücre kültüründe yara iyileştirici etkilerinin incelenmesi

Tüm dünya çapında yara tedavisi için yapılan araştırmalar ve uygulamalar göz önüne alındığında, başarılı bir yara tedavisinin ne denli kıymetli olduğu açıktır. Günümüzde yeni ve etkili ajanların keşfi iyileşme sürecini kısaltarak hastaların yaşam konforunu artırmaktadır. Bu tez çalışmasında ülkemizde endemik bir tür olan Liquidambar orientalis'in ürünü olan sığla yağının yara iyileştirici etkilerinin hücre kültürü ortamında test edilmesi ve etki mekanizması araştırılmıştır. Çalışmada in vitro deneyler uygun koşullarda kültüre edilen insan kökenli HaCaT keratinosit hücre hatlarına uygulanmıştır. Çalışmada Muğla'dan iki farklı lokal üreticiye ait sığla yağı getirtilmiştir. Sığla yağının etkinlik karşılaştırması için pozitif kontrol olarak yara iyileştirici etkisi kanıtlanmış olan Centella asiatica bitkisinin standardize ekstresi kullanılmıştır. HaCaT keratinosit hücrelerinde sığla yağının etkinliğinin değerlendirilmesi için toksik olmayan konsantrasyon tespitinde MTT; proliferasyon ve hücre migrasyon tespiti için gerçek zamanlı hücre analiz sistemi; ekstrenin yara iyileşmesi üzerine etkilerini belirlemek için scratch deneyi ve sığla yağının COL1A1 (kollajen tip-1 alfa-1) mRNA ekspresyon düzeyine etkilerinin belirlenmesi için gerçek zamanlı polimeraz zincir reaksiyonu yöntemleri uygulanmıştır. Araştırmada MTT yöntemi sonucunda toksik olmayan konsantrasyonlar 0,1 μg/ml (100 ng/ml), 0,01 μg/ml (10 ng/ml) ve 0,001 μg/ml (1 ng/ml) olarak belirlenmiştir. Gerçek zamanlı hücre analiz sisteminde yapılan 72 saatlik analize göre hücre proliferasyonunda ve migrasyonunda zamana bağımlı olarak 0,001 μg/ml konsantrasyonlarında anlamlı bir artış gözlenmiştir. Scratch analizine göre 48.saat sonunda hücre migrasyonunda zamana bağımlı olarak 0,001 μg/ml konsantrasyonlarında yaranın her iki yakasındaki mesafenin anlamlı bir şekilde kapandığı gözlemlenmiştir. Gerçek zamanlı polimeraz zincir reaksiyonu sonucuna göre ise COL1A1 mRNA ekspresyon düzeylerinde hiçbir artış gözlenmemiştir. Araştırmamızda in vitro ortamda sığla yağının yara iyileşmesinde etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır.