Siber güvenliğin politik, ekonomik ve toplumsal yönlerini anlama: AB ve Türkiye özelinde karşılaştırmalı bir analiz

Bu tez, siber güvenliğin politik, ekonomik ve toplumsal boyutlarını hem kuramsal temelleri hem de somut politika metinleri üzerinden inceleyerek karşılaştırmalı bir araştırma ortaya koymaktadır. Çalışma, Avrupa Birliği'nin ENISA 2024 Siber Güvenlik Raporu ile Türkiye'nin Ulusal Siber Güvenlik Stratejisi (2024–2028) belgelerini içerik analizi, sözcük sıklığı haritalaması, tematik kategorileştirme, duygu analizi ve kavramsal ağ modellemesi yöntemleriyle değerlendirmektedir. Bulgular, Avrupa Birliği'nin çok düzeyli yönetişim, uyumlaştırılmış düzenleyici çerçeveler ve kurumsal kapasite inşasına dayalı, teknokratik ve düzenleme odaklı bir siber güvenlik anlayışı benimsediğini göstermektedir. Buna karşılık Türkiye, siber güvenliği ulusal güvenlik, teknolojik özerklik ve kalkınma öncelikleri ekseninde kavramsallaştıran daha merkezi ve proaktif bir stratejik yaklaşım izlemektedir. Tematik yoğunluk analizi, her iki belgede de güvenlik ve yönetişimin temel temalar olduğunu, ancak AB'nin ekonomi ve düzenleme eksenli bir çerçeveye yöneldiğini; Türkiye'nin ise yerli teknolojik kapasiteyi ve insan kaynağı gelişimini öncelediğini ortaya koymaktadır. Duygu analizi, AB'nin daha temkinli ve yer yer alarmist bir söylem kullandığını; Türkiye'nin ise ulusal ilerleme ve dayanıklılık anlatılarıyla beslenen daha iddialı ve motive edici bir dil benimsediğini göstermektedir. Kavramsal ağ analizi, AB'nin yaklaşımında çok merkezli ve kurumsal yoğunluk taşıyan bir yapıyı, Türkiye'nin yaklaşımında ise güvenlik–teknoloji–dayanıklılık ekseninde merkezileşmiş bir kavramsal çekirdeği ortaya çıkarmaktadır. Genel olarak, bu bulgular, farklı yönetişim modellerinin siber güvenliği nasıl anlamlandırdığını ve stratejik önceliklerini nasıl yapılandırdığını özgün bir biçimde ortaya koyarak literatüre hem kuramsal hem de politika odaklı katkılar sunmaktadır.