Akıllı beta yaklaşımıyla endeks bazlı yatırım ve faktör bazlı yatırım olgusu-Türkiye örneği

Geleneksel Finansal Varlık Fiyatlama Modeli (FVFM) testleri, FVFM piyasa portföyü yerine piyasa değeri ağırlıklı bir hisse senedi piyasası portföyünü ikame portföy olarak kullanır. Bu testlerin çoğu, FVFM ilişkisinin geçerli olmadığını (modelin başarısız olduğunu) veya hisse senedi piyasası portföyünün, FVFM piyasa portföyünün yerine kullanılamayacağı olgusunu destekleyen sonuçlar ortaya koymuştur. Sonuç olarak, bu ampirik bulgular piyasa portföyünün ortalama-varyans optimalitesinin geçerliliğini de sorgulamaktadır. Piyasa değeri ağırlıklı endeksler, büyük piyasa değerli ve aşırı fiyatlanmış hisse senetlerine karşı doğal bir eğilim barındırdığından, düşük fiyatlanmış (yani değer) hisse senetlerine nispeten sınırlı bir temsil imkanı sunmaktadır. Son yıllarda bu eğilimin etkisini sınırlamak ve değer yatırımı potansiyelini ortaya çıkarmak için akıllı (alternatif) beta endeksi yatırımı ve faktör yatırımı gibi birçok endeks tabanlı teknik ortaya çıkmıştır. Bu çalışma, Türk hisse senedi piyasası bağlamında FVFM'nin pasif bir yatırımcının/varlık yöneticisinin toplam piyasa portföyünü elinde tutmaktan daha iyisini yapamayacağına dair önermesini sorgulamaktadır. FVFM'ye göre, aktif bir yatırım stratejisi yoluyla pozitif bir alfa (anormal pozitif getiri) oluşturmak mümkün değildir ve böyle bir başarı şans faktörüne atfedilmelidir. Bu önermenin geçerliliğini test etmek için Arnott, Hsu ve Moore'un (2005) temel indeksleme metodolojisi (akıllı veya alternatif beta indeksleme olarak da anılmaktadır) ve Ang, Goetzmann, ve Schaefer'in (2009) faktör yatırımı yaklaşımı (MSCI-Faktör yatırımının temelleri (2013) yönergesinden uyarlanarak) birbirine alternatif test yöntemi olarak kullanılmıştır. Bu çerçevede, söz konusu alternatif metodolojilerin ortaya çıkardığı yeni risk faktörlerinin pozitif Jensen alfası üretme potansiyeli test edilmiştir. Bu çalışma Türk hisse senedi piyasası ile sınırlı tutulmuştur.