Solid organ nakli alıcılarında COVID-19 risk faktörleri ve özellikleri

Amaç: Türkiye'de 11 Mart 2020 tarihinde ilk COVID-19 vakasının görülmesini takiben 6 aylık sürede Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi'nde kayıtlı olan solid organ nakil alıcılarında COVID-19 görülme sıklığı, risk faktörleri, kliniği, prognozu hakkında literatüre katkı sağlamayı amaçladık. Gereç ve yöntem: Çalışmaya Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi'nde 01.01.2017 ile 01.03.2020 tarihleri arasında solid organ nakli (böbrek ve karaciğer) olmuş hastalar dahil edildi. Hastalara Türkiye'de 11 Mart 2020'de ilk COVID-19 vakasının görülmesinden itibaren 3.ayda ve 6. ayda telefon viziti yapılması planlandı. Ek 3'de sunulan anket uygulandı. 18 yaşından büyük ve immünsüpresan tedaviye devam eden hastalar çalışmaya dahil edildi. Bulgular: Telefon anketi ile çalışmaya katılan 412 hastanın 360'ı böbrek, 52'si karaciğer nakilliydi. 144(%35) hastaya semptom olması veya temaslı olması nedeniyle COVID-19 PCR testi yapılmıştı. 49(%11,9) hastanın COVID-19 PCR testi pozitifti.49 hastanın 15'ine (%3,7) yapılan COVID-19 antikor testi 4'ü (%1) pozitifti.49 hastanın 45'inin (%91,8) COVID-19 semptomu vardı. Hastaların 27'sinde (%55,1 ) ensık görülen semptom kas, eklem ağrısıydı. Çalışmaya dahil edilen solid organ nakli alıcıları arasında COVID-19 tanısı alan hastaların 18'inin (%36,7) hastaneye yattığı, 31'inin (%63,3) ayaktan tedavi aldığı saptandı. Ortalama hastanede yatış süresi 9±4,85 (3-20) gündü. Hastanede yatan hastaların 17'si (%94,4) taburcu olurken, 1 (%5,6) hasta ölmüştü. COVID-19 hastalığına yakalanan toplam 49 hastanın 1 'i (%2) ölmüştü. COVID-19 tanısı alan hastalarda almayanlara göre temas öyküsü ve yaşadığı bölge arasında anlamlı bir ilişki vardı (p<0.005). İç Anadolu bölgesinde yaşayan solid organ nakil alıcılarında COVID-19 sıklığı artmıştı. Sonuçlar: Çalışmamızda solid organ nakil alıcılarında COVID-19 olanlarda olamayanlara göre temas öyküsü ve yaşadıkları bölge arasında anlamlı farklılık vardı. Literatüre göre organ nakli merkezimizde takipli olan COVID-19 tanılı hastaların hastaneye yatış, yoğun bakım ihtiyacı ve mortalite oranları daha düşüktü. Genel popülasyona göre solid organ nakil alıcılarında COVID-19 nedenli mortalite benzerdi. Anahtar kelimeler: COVID-19, SARS-CoV-2, solid organ transplantasyonu, immünsüpresyon