Spor eğitimi alan öğrencilerde sosyal beceri ve mesleki kimlik durumları

Çalışmanın temel amacını spor eğitimi alan üniversite öğrencilerinin sosyal beceri düzeyleri ile mesleki kimlik durumları arasındaki ilişkinin ortaya çıkarılmasıdır. Araştırmanın diğer bir amacını ise öğrencilerin cinsiyet, bölüm, sınıf ve spor geçmişi durumunu yansıtan bağımsız değişkenlerinin sosyal beceri düzeyleri ile mesleki kimlik durumlarına göre incelenmesidir. Araştırma; nicel araştırma modeline göre tasarlamış olup, betimsel ve ilişkisel taramaya yönelik bir yöntem tercih edilmiştir. Araştırmanın evrenini, İstanbul İlinde yer alan üniversitelerin Spor Bilimleri Fakültesi ve Beden Eğitimi Spor Yüksekokulu bölümlerinde okuyan ve aktif sporcu olan öğrenciler oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise (n= 650) katılımcı oluşturmaktadır. Katılımcıların ölçeklere eksik yâda hatalı verdikleri cevaplar değerlendirilmiş olup (n=627) katılımcı araştırmaya dâhil edilmiştir. Katılımcılara, sosyo demografik özelliklerinin belirlenmesi amacıyla; cinsiyet, bölüm, sınıf ve spor geçmişi soruları ile sosyal beceri ölçeği ve mesleki kimlik ölçeği veri toplama araçları olarak uygulanmıştır. Elde edilen veriler SPSS 25.0 paket programına girilmiş ve analizler bu program aracılığı ile yapılmıştır. İstatistiksel analiz olarak Bağımsız Örneklem T testi ve Oneway ANOVA analizi uygulanmıştır. İstatistiksel olarak p<0,05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Sonuç olarak, erkeklerin sosyal beceri düzeyinin kadınlara nazaran daha iyi seviyede olduğu cinsiyetin sosyal kontrol, duygusal anlatımcılık ve sosyal beceri düzeyini etkilediği belirlenmiştir. Kadınların yatay ve dikey kariyer keşfinde daha iyi oldukları, yetenek ve becerilerine uygun kariyer planlamayı erkeklere nazaran daha iyi algıladıkları anlaşılmaktadır. Erkeklerin ise geleceğe yönelik kariyer değişikliğine daha açık oldukları tespit edilmiştir. Bölüm değişkeninin sosyal beceri; sosyal anlatımcılık, sosyal duyarlılık ve duygusal anlatımcılık boyutlarında belirleyici olduğu belirlenmiştir. Egzersiz ve spor bilimleri bölümü öğrencilerinin mesleki kimliklerine yönelik yatay/dikey kariyer keşiflerinde ve kendine uygun olan kariyere odaklanma noktasında diğer bölümlere göre daha iyi sevide olduğu anlaşılmaktadır. Sınıf düzeyi artıkça sosyal anlatımcılık ve sosyal duyarlılık düzeyinin artış gösterdiği, sosyal beceri düzeyinin ise tam aksine azaldığı gözlemlenmiştir. Mesleki kimliğe yönelik yatay kariyer keşfi, dikey kariyer keşfi, kariyer bağlılığı oluşturma, kariyer bağlılığı ile özdeşleşme ve mesleki kimlik toplam skorunda sınıf değişkenine göre farklılık olduğu tespit edilmiştir. 4.sınıf öğrencilerinin yetenek, beceri, bilgi ve yetkinlerinin farkında oldukları ve buna yönelik kariyer yönelimi gösterdikleri anlaşılmaktadır. Spor geçmişinin sosyal beceriye yönelik algıda belirleyici bir değişken olmadığı tespit edilmiştir. Spora yeni başlayan (1-2 yıl) öğrencilerin kariyer keşfi sürecinde oldukları kendi beceri ve yeteneklerine uygun kariyer hedefi araştırma eğilimi gösterdikleri belirlenmiştir.