Ters Y çaprazlarla güçlendirilmiş mevcut betonarme bir binanın yapısal performansının değerlendirilmesi

Bu çalışmada, deprem dayanımı yeterli olmayan betonarme bir yapının farklı bağlantı elemanı boyuna göre tasarlanmış ters Y tipi dış merkezli çelik çapraz sistemlerle güçlendirilmesinin etkinliği araştırılmıştır. Bilindiği üzere, ülkemizdeki yapı stoğunu oluşturan birçok yapı 1998'den önce ve 1975 deprem yönetmeliğine göre yapıldığından, öncelikle 1975 yönetmeliğine uyumlu deprem dayanımı yetersiz simetrik betonarme bir bina örnek olarak araştırmada kullanılmıştır. Binanın güçlendirilmesinde ters Y çaprazlar yapının her iki doğrultusundaki dış akslarına yerleştirilmiştir. Güçlendirmede kullanılan çaprazlar üç farklı bağlantı elemanı boyuna göre tasarlanmıştır. Mevcut ve güçlendirilmiş yapılar için yapı elemanlarının lineer olmayan davranışının da göz önüne alındığı analitik modeller oluşturulmuştur. Mevcut ve güçlendirilmiş çerçeve yapıların lineer olmayan statik ve lineer olmayan zaman tanım alanında analizleri yapılarak, deprem performansları karşılaştırılmalı olarak incelenmiştir. Elde edilen analiz sonuçlarına göre, deprem dayanımı yetersiz mevcut betonarme yapının dış merkezli çelik çaprazlarla güçlendirme sonrası deprem performansında önemli ölçüde iyileşmeler gözlenmiştir. Ayrıca, sonuçlar ters Y tipi dış merkezli çelik çaprazların tasarım parametrelerinin yapının deprem davranışı üzerinde etkili olduğunu göstermiştir.