Sûf hareketi açısından ibadetlerin ruh boyutu ve psikolojik analiz

Bilinen bir ilim dalı olan tasavvuf alanına ait şüphesiz birçok eser bulunmaktadır. Ancak sûf hareketi olarak gelişen tasavvufun bu ismi pek bilinmemektedir. Çalışmamızın bu başlık altında ele alınmasının nedeni, tasavvufun bir sûf hareketi oluşuna dikkat çekmek ve ibadetlerin özüne ulaşmanın insana kazandırdığı değeri, fark ettirmek amacı ile hazırlanmıştır. Dini inancın bir unsuru olan ibadetlerin bir görünen tarafı, şekli yönü ve görünmeyen, manevi yönü vardır. Sûf âlimleri, ibadetlerin şeklî yönüne gösterdikleri ehemmiyeti manevi yönüne de göstermişlerdir. Çünkü insan ruh ve bedenden oluşmaktadır. Kişi, bedenin ihtiyaçlarını karşıladığı gibi ruhunun da ihtiyaçlarını karşılamak zorundadır. Ruhun ihtiyacı, ancak ibadetlerde ortaya çıkan maneviyat ile giderilebilmektedir. Kişinin ruhunda hissettiği bu manevi hâl, zamanla davranışlarına, hayatına iyi yönde etki ederek, onun birçok yönde gelişmesine katkı sağlayacaktır. Kişinin psikolojisine de etki edecek olan bu hâl, onun olumsuz düşünce ve davranışlarını değiştirmesine, kendisinin farkına varmasına, var oluşunun gayesini anlamasına ve arzuladığı hedefe ulaşmasına yardımcı olacaktır. Tezimiz giriş ve üç bölümden oluşmaktadır. Giriş kısmında çalışmanın konusu, önemi, amacı ve kapsamı anlatılmıştır. Birinci bölümde sûf hareketi olan tasavvufun anlamı, gayesi, ortaya çıkışı ve dört büyük Halife'nin tasavvufî örnekliğinden bahsedilmiştir. İkinci bölümde dinin emirleri, abdest, namaz, oruç, zekât ve hac ibadetlerinin önemi, ruhu, şeklî ve bâtınî yönünü mutasvvıfların yorumlarıyla değerlendirilmeye çalışılmıştır. Son bölümde ise ibadetlerin insan üzerindeki etkisi ve davranışlara dönüştürülmesi konusu başlıklar altında ele alınarak sunulmuştur.