Suriye sinemanın kısa tarihi

Sinema filmleri aynı zamanda toplumsal bir belgedir. Tıpkı diğer sanat mecralarında olduğu gibi toplumsal dönüşüme dair yapılacak incelemelerde, o toplumsal dönüşümün etkisi ile biçimlendirilmiş anlatıları ile önemli başvuru kaynaklarıdır ve bu nedenle, filmler hem içerikleri hem de biçimleri bağlamında incelerken, o içerik ve biçimlerin şekillenmesinde etkili olan toplumsal arka plan da dikkate alınır. Suriye sinemasına ait filmler de böyle bir gözle değerlendirilmeyi hak eden önemli bir tarihe sahiptir. Ülkenin geçirdiği toplumsal dönüşümün izlerini bu filmlerde görmek mümkün olduğu gibi, bu dönüşümün yapılan filmlerin içeriklerinin ve biçiminin şekillenmesinde etkisi olduğu söylenebilir. Bu tezin konusunu da Suriye'nin tarihsel olarak toplumsal dönüşümü ve bu dönüşümün ülke sinemasındaki izleri oluşturmaktadır. Tarihsel olarak gerçekleşen toplumsal dönüşümün ülke sinemasının şekillenmesinde ve filmlerin içerik ve biçim tercihlerinde etkili olup olmadığı sorusu da bu tezin problemidir. Bu tezin genel amacı, Suriye'nin sinemasının tarihsel olarak dönüşümünü, erken dönemlerinden günümüze kadarki süreç içerisinde incelemektir. Sözü edilen bu genel amaç doğrultusunda Suriye sinema filmlerinin Suriye'deki toplumsal dönüşümle ilişkisi ve bu dönüşümün yapılan filmlere etkisi ve bu yolla Suriye sineması kimliğinin (akımı/ekoları) ortaya konması amaçlanmaktadır. Bu tez, Suriye sineması özelinde bir sinema tarihi yazımını esas almaktadır. Bu yönüyle hem bugün için hem de sonrası çalışmalar için bir kaynak niteliğine sahiptir. Ayrıca bu tez Suriye tarihini ve kültürünü, toplumsal dönüşüm ile ilişki içinde sinema üzerinden analiz edilmesi açısından dünya genelinde çok az olan diğer çalışmalara katkı sağlayacağı için de önemli ve değerlidir. Verilerin literatür taraması ile elde edildiği ve nitel bir çalışma olan bu tezde öncelikle Suriye'deki toplumsal dönüşüm başat tarihsel olaylar dikkate alınarak ve dönemlere ayrılarak açıklanmakta; bu bağlamda yapılan filmler kronolojik bir şekilde ele alınmaktadır. Sonrasında ise Suriye'nin önemli sinema yönetmenleri ve filmleri tarihi/politik, teknik/üslup, içerik/anlatım, kültürel/toplumsal temalar çerçevesinde ortaya konmaktadır.