Tane mısırın nem içeriğinin belirlenmesinde farklı tip tahıl nem ölçüm cihazlarının performanslarının karşılaştırılması

Tahılların hasat, hasat sonrası işleme, depolama ve pazarlama aşamalarında önemli fiyat ve kalite parametrelerinden biri olarak dikkate alınan tane nem içeriklerinin doğru ve hızlı bir şekilde belirlenmesi tarımsal üretimde oldukça önemli konular arasında yer almaktadır. Günümüzde tahılların nem içeriğini belirlemede elde taşınabilen portatif farklı tip nem ölçüm cihazlarının piyasada yaygın bir şekilde kullanıldığı görülmektedir. Bu cihazların doğruluk ve hassasiyetlerinin belirlenmesi ve bu değişkenler üzerindeki etkili faktörlerin araştırılması, cihazların kalibrasyonu ve ölçüm performanslarının artırılmasına önemli oranda katkı sağlayacaktır. Bu çalışmada, Türkiye piyasasında yaygın olarak kullanılan bazı tahıl nem ölçüm cihazlarının, farklı nem ölçüm aralıklarındaki doğruluk ve hassaslık dereceleri test edilmiştir. Ayrıca, bu cihazların ölçüm doğruluk ve hassasiyetlerine etki eden parametreler irdelenmiştir. Bu amaçla, üç farklı ticari nem ölçüm cihazı (PM-450 dökmeli, Wile 55 Sıkmalı, Pfeuffer HE Lite Kırmalı) altı farklı nem içeriğine sahip (%11-12, %16-17, %20-21, %24-25, %28-29 ve %30-31 y.a.) tane mısırın nem içeriğini belirlemede kullanılmıştır. Bu ölçüm cihazlarından elde edilen verilerin doğruluk dereceleri ve hata oranları, referans fırın yöntemi kullanılarak test edilmiştir. Ayrıca, ürün sıcaklığı ve çeşitlerin cihazların ölçüm sonuçlarına etkisi araştırılmıştır. Mısır çeşidinin nem ölçüm cihazı sonuçlarına etkisini belirlemek amacıyla, nem içeriği %12-13 (y.a) olan yedi farklı mısır çeşidinin PM-450 cihazının ölçüm sonuçları ile referans fırın kurutma yöntemi karşılaştırılmıştır. Aynı şekilde, %16 oranında nem içeriğine sahip mısır taneleri, dört farklı sıcaklığa (17-18 °C, 20-21 °C, 25-26 °C, 32-33 °C) getirilerek elde edilen örneklerin PM 450 cihazı ölçüm sonuçları, referans fırın yöntemiyle elde edilen sonuçlar ile karşılaştırılmıştır. Çalışma sonucunda, tane mısırın nem içeriği, sıcaklık ve çeşit özelliklerinin nem ölçüm aletlerinin doğruluk ve hassasiyetlerinin üzerinde önemli etkiye sahip olduğu görülmüştür. Dolayısıyla, tahılların nem içeriğini belirlemede kullanılan bu cihazların ürün özelliklerine göre doğru ve hassas ölçüm yapabilecek şekilde kalibre edilmelerinin oldukça önemli olduğu gözlemlenmiştir.