Tasarım ilkelerinden tekrar olgusunun araştırılması ve seramik duvar panolarında uygulanması

Tasarım öge ve ilkeleri, güzel sanatlar eğitiminin temelidir. Tasarım olgusunun soyut ve somut olarak iki boyutu vardır. Tasarım zihinde oluşturulan bir süreç olmanın yanı sıra süreç sonunda ortaya çıkan nesneyi de ifade etmektedir.Tasarımın oluşması için temel öge ve ilkelere ihtiyaç vardır. Tasarım ilkeleri, tasarım ögeleri arasındaki ilişkileri düzenleyen ilkelerdir. Tez kapsamında araştırılan tasarım ögeleri; nokta, çizgi, leke, şekil-biçim-form, doku, ışık, renk, değer, yön ve mekândır. Tasarım ilkeleri ise; tekrar, ritim, uygunluk, zıtlık, koram, egemenlik, denge ve birliktir. Tekrar, bir ögenin belli bir düzen içerisinde birden fazla sayıda kullanılmasıdır. Ögenin tüm özellikleri aynı kalabilir veya bazı farklılıklar olabilir. Ögelerin benzerlikleri de tekrar algısı oluşturur. Tekrar, dört başlık altında toplanmaktadır: Tam tekrar, tekrar, değişken tekrar, aralıklı tekrar. Tam tekrar, bir birimin tüm özellikleri aynı olacak biçimde aynı yön ve eşit aralıkla yeniden ortaya çıkışıdır. Tam tekrar endüstriyel alanda kullanılan bir gerekliliktir. Tekrar, bir birimin tüm özelliklerinin aynı ancak yön veya aralıkları farklı olacak biçimde yeniden ortaya çıkışıdır. Birim tek veya birkaç parçadan oluşabilir. Değişken tekrar, dikkatli bakıldığında görülen farklılıkları olan birimlerin yeniden ortaya çıkışı ile oluşur. Birimlerin yön ve aralıkları farklı olabilir. Doğada en sık karşılaşılan tekrar çeşididir. Aralıklı tekrar, birden fazla sayıda birimin aynı yön ve eşit aralıkla yeniden ortaya çıkışı ile oluşur. İnsanoğlu ancak ateşi kontrol altına aldıktan sonra seramik ürünler ortaya koymaya başlamış ve günümüze kadar aralıksız olarak sürdürmüştür. Tez kapsamında, endüstriyel ve artistik seramik alanlarında tekrar olgusunun kullanımı araştırılarak, mevcut çalışmalardan örneklere yer verilmiştir. Uygulama bölümünde, konu ile ilgili modern ve geleneksel yöntemlerle yapılmış üretimler gerçekleştirilip mekâna yerleştirilmiş ve sergilenmiştir. Konu ile ilgili olarak yapılmış çalışmalar taranarak yurt içi ve yurt dışında yapılmış araştırmaya örnek olabilecek çalışma ve uygulamalar incelenmiştir. Sözü edilen öge ve ilkelerin seramik sanatındaki yeri ve öneminin incelenmesi, alan ile ilgili olan herkes açısından önemli bir başvuru kaynağı olacaktır. Sergilenen ve mekâna yerleştirilen seramik çalışmalar, izleyicinin görsel ve estetik düzeylerinin gelişmesine katkı sağlayacaktır.