Tedarik zinciri yöneticisi liderlik tarzlarının endüstri 4.0 öncesi ve sonrası karşılaştırılması: İmalat sektörü açısından üç firma örneği

Endüstri 4.0 ile büyük bir farklılık yaşayan sanayileşme, üretim süreçlerini ciddi ölçüde etkilemiştir. Akıllı fabrikaların insana olan ihtiyacın azalması tedarik zincirinde de aynı etkiyi yapıp yapmayacağı tartışma konusudur. Endüstri 4.0 devrimi öncesinde ve sonrasında bu liderlik özelliklerinin değişimine yönelik araştırmalar ele alınmıştır. Bu çalışmada, Endüstri 4.0 öncesi ve sonrasındaki dönemde çalışanların bakış açısıyla tedarik zinciri yöneticisi liderlik tarzlarının karşılaştırılması amaçlanmaktadır. İzmir'de imalat sektöründe faaliyet gösteren Endüstri 4.0'a uyum sağlayan üç büyük işletmenin çalışanları (n=750) araştırmanın hedef kitlesi olarak belirlenmiştir. Bu rakamdan yola çıkarak çalışmanın örneklem büyüklüğü ise; yüzde 5 hata payı ve yüzde 95 güven seviyesi çerçevesinde 256 kişi olarak hesaplanmıştır. Bu kapsamda belirlenen örneklem grubuna uygulanmak üzere Teoman'ın (2015) çalışmasından uyarlanarak araştırmanın amacına uygun bir veri toplama aracı kullanılmıştır. Verilerin toplanması ardından bu verilerin çözümlenmesi için SPSS (Statistical Package for Social Sciences) 25.0 programı aracılığıyla, normallik varsayımına bakıldığında Kolmogorov-Smirnov testi, ardından endüstri 4.0 öncesi ve sonrası dönüşümcü liderlik alt boyutları Wilcoxon testi, bağımsız gruplar arasındaki farkların anlamlılığını belirlemek için Mann Whitney U ve anlamlılıkların etki büyüklüğünü belirlemek amacıyla Cohan's d testi uygulanmıştır. Araştırma bulgularına göre; Endüstri 4.0 öncesi ve sonrası dönemde liderlik tarzlarının hespinde anlamlı farklılık göstermektedir. Demografik bilgilere göre ise; yaş, imalatta çalışma süresi, kurumda çalışma süresi ve cinsiyet değişkenleri bakımından anlamlı farklılıklar belirlenmiştir (p<0,05). Etki büyüklüklerine ilişkin bulgular incelendiğinde, anlamlı farklılıkların orta ve yüksek düzeyde etkili olduğu ortaya çıkmıştır.