Tek ebeveynli ailelerde yoksulluk döngüsünün ekosistem perspektifi temelinde analizi: Bitlis ili örneği

Tek Ebeveynli Ailelerde Yoksulluk Döngüsünün Ekosistem Perspektifi Temelinde Analizi: Bitlis İli Örneği Bu çalışma, tek ebeveynli ailelerde yoksulluğun kuşaklar arası aktarım süreçlerini ve bu süreçleri etkileyen faktörleri ekosistem perspektifi temelinde analiz etmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın temel amacı, Bitlis ilinde yaşayan tek ebeveynlerin yoksulluk deneyimlerini, bu deneyimin farklı düzeylerde (mikro, mezo, ekzo, makro ve krono) nasıl şekillendiğini ve yoksulluk döngüsünü kırmaya yönelik çözüm arayışlarını ortaya koymaktır. Çalışma, durum çalışması ve karma yöntem yaklaşımlarının birlikte kullanıldığı bir araştırma tasarımına sahiptir. Araştırmanın ilk aşamasında, Bitlis ilinde keşfedici nitel durum çalışması yürütülmüş; bu kapsamda profesyoneller ve gönüllülerle gerçekleştirilen görüşmeler yoluyla alana özgü ön bulgular elde edilmiştir. İkinci aşamada ise karma yöntem tasarımına geçilmiş; Bitlis ilinde yaşayan 80 tek ebeveyn olan yoksul bireye anket uygulanmış, ardından 17 tek ebeveynle derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Bu aşamada baskın yöntem nitel araştırmadır. Nitel veri analizi MAXQDA yazılımı kullanılarak, nicel analiz ise SPSS programı aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. Ardından, derinlemesine kavrayış amacıyla nicel ve nitel bulguların entegrasyonu sağlanmış ve elde edilen bulgular bütüncül biçimde tartışılmıştır. Araştırma bulguları, yoksulluk döngüsünün yalnızca bireysel değil; çok düzeyli ve yapısal faktörlerle yeniden üretildiğini göstermektedir. Araştırmada kök aileden başlayan yoksunluk deneyimleri, sınırlı eğitim olanakları, sosyal destek sistemlerindeki erişim ve adalet sorunları, toplumsal cinsiyet eşitsizlikleri ve ekonomik kırılganlık, yoksulluk döngüsünü derinleştiren başlıca unsurlar olarak öne çıkmıştır. Katılımcıların geliştirdiği bireysel ve toplumsal mücadele stratejilerinin ise yapısal engeller karşısında sınırlı etki yarattığı görülmüştür. Son olarak araştırma, yoksullukla mücadelede düzeyler arası etkileşimleri gözeten bütüncül sosyal politika ve hizmet tasarımlarına yönelik öneriler sunmaktadır.