Tek yarıçaplı total diz protezi ile çok yarıçaplı total diz protezi uygulanan hastaların fonksiyonel sonuçlarının karşılaştırılması

Amaç: Tek yarıçaplı (single radius, SR) tasarıma sahip femoral komponentlerin avantajı, çok yarıçaplı (multi radius, MR) protezlere göre daha posteriorda yer alan tek bir anlık rotasyon merkezi ile daha uzun bir ekstansör moment kolu oluşturmasıdır. Böylelikle daha az diz önü ağrısına yol açacağı ve daha uyumlu patellofemoral hareket sağlayacağı ileri sürülmüştür. Ancak, daha yeni bir tasarım olan SR TDA'nın MR TDA'ya göre daha üstün fonksiyonel sonuçlara sahip olup olmadığı konusunda tartışmalar mevcuttur. Bu çalışmanın amacı; TDA'da SR ve MR femoral komponentlerin klinik ve fonksiyonel sonuçlarını karşılaştırmaktır. Hastalar ve Yöntem: İleri evre osteoartrit tanısıyla, 2018 ile 2021 yılları arasında tek cerrah tarafından TDA ameliyatı gerçekleştirilmiş toplam 74 hasta çalışmaya dahil edildi. Hastalar ardından femoral komponent tasarımlarına göre iki gruba ayrıldı: grup SR (38 hasta; 2 hasta E, 36 hasta K; ort. yaş = 68,63 ± 7,68) ve grup MR (36 hasta; 8 hasta E, 28 hasta K; ort. yaş = 68,06 ± 7,73). İki hasta grubu yaş ve vücut kitle indeksi açısından benzerdi (p > 0,05). Ortalama takip süreleri sırasıyla 30,39±7,74 (aralık, 15–45) ve 37,92±10,54 (aralık 12-48) aydı. MR olanların takip süreleri SR olanlardan istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek saptanmıştır (p=0,001; p<0,01). Hastaların fonksiyonel durumları ameliyat öncesi ve son kontrollerde diz eklem hareket açıklığı, VAS, KSS, KSS fonksiyon skoru ile değerlendirildi. Ayrıca, son kontrolde diz önü ağrısı, Kujala skoru, sandalyeden kalkma testi, WOMAC, HSS ve UES-12 değerlendirildi. Hastaların son kontrolde standart diz röntgenleri çekilerek radyolojik ölçümleri yapıldı. Bulgular: SR olanlarda diz önü ağrısı görülme sıklığı istatiksel olarak daha düşük saptanmıştır (p=0,021; p<0,05). Protez tipi MR olan olgularda, SR olanlara göre Kujala skoru istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük saptanmıştır (p=0,04; p<0,05). SR hastalar son kontrolde anlamlı olarak daha iyi UES-12 (84,33 ± 18,85 ve 71,39 ± 24,88; p=0,014; p <0,05) ve WOMAC skoru (93,94 ± 5,84 ve 89,89 ± 6,92; p=0,003; p<0,05) sergiledi. Ameliyat sonrası EHA, sandalyeden kalkma testi, VAS, KSS, KSS fonksiyon, HSS açısından iki grup arasında fark yoktu (p>0.05). Sonuç: Araştırmamızın sonuçları göstermiştir ki TDA ile femoral komponent tasarımından bağımsız olarak iyi klinik ve fonksiyonel sonuçlar elde edilmektedir. Diz önü ağrısı sıklığı ve şiddeti açısından SR tasarımlar MR tasarımlara göre daha iyi sonuçlar vermektedir. KSS ve HSS gibi dize spesifik fonksiyonel sonuçlar açısından femoral tasarımlar arasında fark bulunmazken, hastalığa bağlı fonksiyonları ölçen WOMAC skoru SR tasarımlarda daha iyi klinik sonuçlar sunar.