Temel ekonomik göstergelerle dış ticaret arasındaki ilişki: Türkiye örneği

Ekonomik büyüme, döviz kuru, istihdam ve dış ticaret hacmi her ülke için önemli ekonomik göstergelerdir. Dış ticaret hacminin oluşumu için ekonomik büyüme, döviz kuru ve istihdam göstergelerinin sonuçları birçok çalışmanın konusunu oluşturmuştur. Bu çalışmada Türkiye'deki ekonomik göstergelerden ekonomik büyüme, döviz kuru ve işsizliğin dış ticaret hacmine olan katkısı araştırılmıştır. Çalışmanın ilk bölümünü ekonomik göstergeler, ikinci bölümünü dış ticaret hacmi ve dış ticaret teori ve politikaları oluşturmaktadır. Üçüncü bölümde literatür taraması ele alınmış ve son bölümde ampirik analiz yapılmıştır. Literatür taramasında Türkiye ve Dünya'da GSYİH, döviz kuru, işsizlik ile dış ticaret hacmi arasındaki ilişkinin varlığı ve yönü bir bütün olarak değil kısmi olarak incelenmiştir. Bu çalışmanın amacı dış ticaret hacmi ile GSYİH, döviz kuru ve işsizliği bir bütün olarak ele alıp dış ticaret hacmi ve diğerleri arasında nedenselliğin varlığı ve yönünü ortaya koymaktır. Kullanılan ampirik yöntemler birim kök testi ve Granger Nedensellik testidir. Araç ise E-Views programıdır. Veriler Türkiye İstatistik Kurumu ve Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankasından elde edilmiştir. Dönem 2000-2018 yıllarını kapsamaktadır. Analiz sonucunda ekonomik büyüme ve döviz kurundan dış ticaret hacmine tek yönlü ve ekonomik büyümeden döviz kuruna tek yönlü nedensellik ilişkisi tespit edilmiştir.