Termik santrallerin neden olduğu hava kirliliğinin sentinel-5P uydu verileriyle araştirilmasi

Hızla artan dünya nüfusuyla birlikte gelişen sanayi, teknoloji ve şehirleşme, ihtiyaç duyulan enerjiyi de arttırmaktadır. Ancak enerji üretimi, endüstrinin gelişimi ve nüfus artışı, beraberinde hava kirliliği gibi küresel bir sorunu da getirmektedir. İnsan sağlığının birincil çevresel belirleyicisi hava kalitesidir. Dünya Sağlık Örgütü'ne göre Dünya nüfusunun %92'si, hava kirletici sınır değerlerin aştığı bölgelerde yaşamaktadır. Azot dioksit (NO2), sülfür dioksit (SO2), karbon monoksit (CO), ince partikül madde (PM2.5) gibi hava kalitesini etkileyen emisyonlar ve partikül maddeler fosil yakıtların yanması, endüstriyel işlemler ve taşıtlardan kaynaklanan emisyonlar gibi kaynaklarla havaya karışırlar. Bu emisyonların ve maddelerin havaya karışmasıyla birlikte solunum yolu rahatsızlıkları, kanser, kalp problemleri gibi ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir. Ülkemizde ihtiyaç duyulan enerjinin önemli bir bölümü işletmede olan 53 adet kömür yakıtlı termik santralden sağlanmaktadır. Bu santrallerden en büyük 7 tanesinin toplam kurulu gücü (10.673 MW), 53 adet termik santralin kurulu gücünün (20.443 MW) %52'sine tekabül etmektedir. Bu çalışmada, Fosil kaynaklı yakıtlardan enerji üreten bu 7 adet termik santralin ortaya çıkarmış olduğu hava kirliliğinin araştırılması amaçlanmıştır. Bu amaçla, Sentinel-5p uydusundan alınan CO, NO2 ve SO2 emisyon verileri ile termik santrallerin hava kalitesi açısından çevresel etkileri belirlenmeye çalışılmıştır. Ayrıca Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın Ulusal Hava Kalitesi İzleme Ağı üzerinden Zonguldak/Çatalağzı-Kuzkaya, Kahramanmaraş/Elbistan, Çanakkale/ Biga İçdaş, Hatay/İskenderun istasyonlarına ait PM2.5 ve PM10 kirletici emisyon değerleri de incelenmiştir. Yapılan bu çalışmanın sonuçları doğrultusunda NO2 ve CO yoğunluklarının İsken Sugözü Termik Santrali merkezli çalışma alanı hariç diğer çalışma bölgelerinde termik santral çevresinde yoğunlaştığı ve SO2 emisyonunun ise Afşin-Elbistan A ve B Termik Santralleri hariç diğer termik santral çevrelerinde anlamlı bir yoğunlaşma gözlemlenmediği sonuçlarına ulaşılmıştır. Corine 2018 Arazi Örtüsü verileriyle oluşturulan haritalarda ise termik santralin tarımsal alan, yerleşim yeri ve ormanlık alan bölgelerine uzaklığı ve çalışma sahaları içerisindeki kapladıkları alanlar hektar cinsinden belirtilmiş ve yorumlanmıştır.