Tersine çevrilmiş sınıf ortamında işbirlikli öğrenme yönteminin akademik başarı ve psikososyal değişkenler üzerindeki etkisi

Araştırmada tersine çevrilmiş sınıf (flipped classroom) ortamında işbirlikli öğrenme yönteminin; ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin sosyal bilgiler dersi akademik başarıları, bireysel motivasyonları, işbirlikli öğrenme motivasyonları, bütünleşme ve akran ilişkileri düzeyleri üzerindeki etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Yarı deneme modellerinden ön test son test kontrol gruplu deneysel desenin kullanıldığı çalışmada, çalışma grubunu Karaman ilinde öğrenim görmekte olan toplam 100 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırma deseni kapsamında seçkisiz atama yapılmadan üç deney ve bir kontrol grubu belirlenmiştir. Tüm gruplardaki öğrenciler Karaman ilinde öğrenim görmektedir. Veri toplama araçları, sosyal bilgiler dersi akademik başarı testi, motivasyon ölçeği, işbirlikli öğrenmede motivasyon ölçeği, bütünleşme ölçeği ve akran ilişkileri ölçeğinden oluşmaktadır. Araştırma 2018-2019 öğretim yılının birinci döneminde toplam 16 hafta devam etmiştir. Araştırmanın deney gruplarında sırasıyla tersine çevrilmiş sınıf (D1), tersine çevrilmiş sınıf ortamında işbirlikli öğrenme (D2), işbirlikli öğrenme (D3) yöntemleri uygulanırken, kontrol grubunda ise 2018 Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı (K) uygulanmıştır. Araştırma sonucunda deney grubunda uygulanan öğretim yöntemlerinin akademik başarı açısından, kontrol grubuna göre olumlu yönde ve anlamlı düzeyde farklılaştığı sonucuna ulaşılmıştır. Deney gruplarında uygulanan öğretim yöntemleri arasında akademik başarı açısından anlamlı bir farklılık bulunmamaktadır. Motivasyon düzeyleri açısından incelendiğinde, deney gruplarında uygulanan öğretim yöntemleri deney öncesinden deney sonrasına öğrencilerin öğrenme motivasyonu düzeylerini olumlu yönde etkilemektedir. Gruplar arası karşılaştırmalar yapıldığında, motivasyon düzeyleri açısından deney gruplarının tümü kontrol grubuna göre olumlu yönde ve anlamlı düzeyde yüksektir. Akran ilişkileri alt boyutlarında ise uygulanan öğretim yöntemlerinin deney öncesinden deney sonrasına akran eğitimi alt boyutunda bir farklılık yaratmadığı, sosyal öğrenme alt boyutunda D2 grubunda, akran değerlendirmesi ve düzeltmesi alt boyutunda D3 grubunda, akran çalışması alt boyutunda D2 ve D3 gruplarında, bilişsel derinleştirme alt boyutlarında D2 ve D3 gruplarında deney öncesinden deney sonrasına gruplar içerisinde anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Bütünleşme düzeyleri açısından incelendiğinde, sosyal bütünleşme alt boyutunda süreç içerisinde gruplar içi ve arasında anlamlı bir farklılık meydana gelmemiştir. Görev bütünleşmesi alt boyutunda ise süreç içerisinde D2 grubunda anlamlı bir fark oluşmuştur. İşbirlikli öğrenmede motivasyon düzeyleri incelendiğinde, D2 ve D3 gruplarının hem yardım hem cesaretlendirme motivasyon düzeylerinde deney öncesinden sonrasına anlamlı farklılık meydana geldiği bulunmuştur. Araştırma sonucunda tersine çevrilmiş sınıf ve işbirlikli öğrenme yönteminin hem ayrı ayrı hem de birlikte ilkokullarda kullanımına dair çeşitli önerilerde bulunulmuştur.