Tip 2 diabetes mellitus'lu hastalarda (T2DM) iki farklı yapıda probiyotik uygulamasının ağız ve diş sağlığı üzerine etkilerinin incelenmesi

DSÖ, hastalık yükü giderek artan kronik hastalıklarla mücadele programlarında ortak risk yaklaşımın benimsenmesini, ağız sağlığının iyileştirilmesi programlarının da kronik hastalıkların önlenmesi ve genel sağlığın iyileştirilmesi stratejilerine entegre edilmesini önermektedir. Bu çalışmada; ortak risk faktörleri ve ortak patogenezleri olan diyabet ve ağız hastalıkları, özellikle periodontal hastalıklar ele alınmış ve multifonksiyonel etki mekanizmalarıyla bu hastalıkların ikisine de etkili probiyotiklerin; ağız-diş sağlığının mikrobiyolojik, serolojik ve klinik göstergeleriyle diyabetin metabolik göstergeleri üzerine etkileri incelenmiştir. Çalışma; randomize, çift kör, plasebo kontrollü bir prospektif müdahale çalışmasıdır. İki farklı probiyotik ve bir kontrol olmak üzere T2DM tanısı konmuş, 30-65 yaşında toplam 83 hasta 3 farklı müdahale grubunda yeralmıştır. 4 hafta boyunca probiyotik kullanımı öncesi ve sonrasında elde edilen DOS, plazma ve tükürük örneklerinde mikrobiyolojik kültür sonuçları, sitokin, fruktozamin ve CRP düzeyleri değerlendirilmiştir. Anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak belirlenen çalışmada; S.salivarius M18 içeren probiyotik kullanımı sonucunda kandidalar, periodontal patojenler ve fruktozamin değerlerinde anlamlı, proinflamatuvar sitokin ve CRP düzeylerinde anlamlı olmayan azalmalar gözlenmiştir. Beş farklı laktobasil suşu içeren diğer probiyotik ise; laktobasiller hariç tüm mikroorganizmalar ve sitokin düzeylerinde anlamlı olmayan düşüşe, fruktozamin ve CRP düzeylerinde ise anlamlı azalmalara neden olmuştur. Plaseboda ise mutanslar ve laktobasiller hariç tüm mikroorganizma sayılarında anlamlı azalmalar gözlenirken, TNF-alfa ve MMP-8 gibi proinflamatuvar sitokinlerde anlamlı, diğer sitokinler, mutanslar, laktobasiller ve fruktozaminde ise anlamlı olmayan düşüşler tespit edilmiştir. Sonuç olarak; probiyotiklerin ağızda patojen mikroorganizmaların üremeleri, DOS proinflamatuvar sitokin seviyeleri ve ayrıca fruktozamin ile CRP düzeylerinin düşürülmesinde etkileri olduğu; düzenli ve sürekli kullanıldıklarında ağız-diş hastalıklarıyla T2DM'nin kontrolünü destekleyici bir yararı olabileceği söylenebilir.