Toksik liderlik davranışlarının örgütsel depresyona ve örgüt temelli benlik saygısına etkisi

Bu çalışmanın amacı; gıda perakende sektöründe çalışanların algılanan toksik liderlik davranışları ile örgütsel depresyon ve örgüt temelli benlik saygısı arasındaki ilişkileri incelemektir. Bu amaç doğrultusunda ele alınan demografik değişkenlerle (Yaş, eğitim durumu, şirket içi statü, aylık gelir, gelir memnuniyeti vb.) bağımlı değişkenler (Toksik liderlik algısı, örgütsel depresyon ve örgüt temelli benlik saygısı) arasında anlamlı ilişki olup olmadığı araştırılacak, demografik değişkenler (Eğitim durumu, şirket içi statü, yaş, cinsiyet, medeni durum, statüdeki görev yılı, gelir memnuniyeti, vb.) temelinde oluşturulan gruplar arasında bağımlı değişken düzeyleri bakımından anlamlı fark olup olmadığı incelenecektir. Ayrıca algılanan toksik liderlik düzeylerinin örgütsel depresyona ve örgüt temelli benlik saygısı üzerindeki etkisi ile, örgütsel depresyonun örgüt temelli benlik saygısını yordayıcı etkisi incelenecektir. Araştırmada, amaca uygun olarak ilişkisel tarama yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini İstanbul geneli gıda perakende sektöründe market çalışanları, örneklemini ise uygun örnekleme yöntemi ile belirlenen tesadüfi olarak seçilen 370 kadın ve erkekten oluşan karma market çalışanları oluşturmaktadır. Araştırmada araştırmacı tarafından geliştirilen Kişisel Bilgi Form ile katılımcıların algıladıkları toksik liderlik düzeylerini ölçmek için geliştirilmesi Schmidt, Türkçeye uyarlaması Çelebi, Güner ve Yıldız çalışması ile yapılan Toksik Liderlik Ölçeği, örgütsel depresyon düzeyini ölçmek için Sezer tarafından geliştirilen Örgütsel Depresyon Ölçeği ve şirket içinde benlik saygılarını ölçmek için Pierce ve vd tarafında geliştirilen Erden tarafından Türkçeye uyarlanan Örgüt Temelli Benlik Saygısı Ölçeği veri toplamak için kullanılmıştır. Elde edilen veriler SPSS programı kullanılarak analiz edilmiştir. Yapılan istatistiksel analizler neticesinde elde edilen bulgulara göre market çalışanlarının toksik liderlik ile örgütsel depresyon düzeyleri arasında ve depresyon ile benlik saygısı arasında olumlu ve anlamlı bir ilişki tespit edilmiş, toksik liderlik ile benlik saygısı arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır. Gruplar arası karşılaştırma sonuçlarına göre market çalışanlarının benlik saygısı düzeyleri medeni duruma göre evli olanların lehine olarak farklılaşmıştır. Gelir memnuniyeti ve ilişki memnuniyeti arttıkça benlik saygısı artmakta, örgütsel depresyon seviyesi azalmaktadır. Çalışma arkadaşlarıyla ilişki memnuniyeti arttıkça algılanan toksik liderlik davranışı azalmaktadır. İşten ayrılma değişkenine göre yöneticiden kaynaklı işten ayrılma nedeninin diğer işten ayrılma nedenlerinden daha yüksek örgütsel depresyon düzeyi ve toksik liderlik davranışı algıladıkları görülmektedir. Doğrusal basit regresyon analizi sonucunda toksik liderlik algısının örgütsel depresyonu anlamlı olarak yordadığı ve örgütsel depresyonun örgüt temelli benlik saygısını yordadığı bulunmuştur. Elde edilen veriler ilgili alanyazın çerçevesinde tartışılmıştır.