TOPSIS ve VIKOR karar verme yöntemlerinin karşılaştırılması üzerine bir uygulama: Bartın Devlet Hastanesi örneği

Son yıllarda artan bilgi yoğunluğu, oluşan seçeneklerin fazlalığı ve karmaşıklığı gerek bireyler gerek de yöneticiler açısından belli bir konuda karar verme eylemini zorlaştırmaktadır. Bu gibi durumlarda karar vericilerin daha isabetli kararlar alabilmesinde analitik yaklaşımlar önemli bir rol oynamaktadır. Bunlardan Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yöntemleri özellikle de karmaşık problemlerin çözümünde karar vericilere hem yol gösterici hem de kolaylık sağlayan yöntemler arasındadır. Bu çalışmada; Bartın Devlet Hastanesinde faaliyet gösteren 15 polikliniğin, 2012-2017 yılları arasındaki performansının TOPSIS ve VIKOR yöntemleri ile bazı teknik hizmet göstergeleri bakımından incelenmesi ve değerlendirilmesi hedeflenmiştir. Bu kapsamda çalışmanın ilk bölümünde; karar ve karar verme sürecinden bahsedilmiştir. İkinci bölümünde ÇKKV yöntemlerine değinilerek, üçüncü bölümde ise araştırmada kullanılan sağlık sektöründeki teknik hizmet göstergeleri hakkında genel bilgilere yer verilmiştir. Ardından polikliniklerin sunmuş olduğu hizmetler, ilgili literatür ve Sağlık Bakanlığı brifinglerine dayalı olarak belirlenen kriterler çerçevesinde 2 farklı senaryo üzerinden analiz edilmiştir. Entropi temelli kriter ağırlıklarına göre Senaryo 1 için TOPSIS yöntemi ile elde edilen sonuçlarda sadece 2012 ve 2014 yılı için ilk sıralarda yer alan polikliniklerin aynı olduğu gözlenmiştir. VIKOR yönteminde ise 2012 yılı dışında kabul edilebilir avantaj ve istikrar koşullarını yerine getiren polikliniğin tüm yıllarda Göğüs hastalıkları olduğu görülmüştür. Senaryo 2'de ise; TOPSIS yöntemi ile 2016 yılına kadar "Kadın Hastalıkları ve Doğum" polikliniğinin sonraki yıllarda ise Göz Hastalıkları polikliniğinin ilk sırada olduğu görülmüştür. VIKOR yöntemine göre de 2014 yılına kadar ilk sırada genel cerrahi yer alırken 2015 yılından itibaren ilk sırada Göz Hastalıklarının yer aldığı görülmüştür Sonuç olarak; incelenen polikliniklerin teknik hizmet performansının en fazla farklılaştığı kriterlerin entropi ağırlık sıralamasına göre Senaryo 1 için poliklinikte yatan hasta sayısı; Senaryo 2'de ise doluluk oranı olduğu söylenebilir. Ayrıca 2016 ve 2017 yılı VIKOR yöntemi ile elde edilen sonuçlarda her iki senaryo içinde kabul edilebilir avantaj ve istikrar koşullarının her ikisini de sağlanmıştır. Buna göre VIKOR yönteminin bu yıllar için TOPSIS yöntemine göre daha ayrıntılı ve sağlıklı sonuçlar verdiği söylenebilir. Anahtar Kelimeler: Çok kriterli karar verme; entropi; TOPSIS; VIKOR; sağlık hizmetleri