Transaksiyonel hekim merhameti modeli perspektifinde merhametin önündeki engellerin öz anlayış ve iyi oluş ile ilişkisi

Bu çalışmada hekim merhameti önündeki engel faktörleri üzerinde öz anlayış ve genel iyi oluşun yordayıcı etkisi Transaksiyonel Hekim Merhameti Modeli (THMM) ve Duygulanım Düzenleme Modeli temel alınarak incelenmesi amaçlanmıştır. Ayrıca psikolojik güvenlik, uzmanlık türü, görev yapılan bölge, hizmet süresi ve mülteci/sığınmacı bakımı değişkenlerinin hekim merhameti önündeki engeller ile ilişkisi araştırılmıştır. Araştırmaya farklı bölgelerden farklı uzmanlık alanlarına ve çalışma süresine sahip hekimler katılmıştır. 96 kadın (%58.9), 67 erkek (%41.1) olmak üzere 23-60 (Ort. = 32.94; SS = 9.50) yaş aralığında 163 katılımcıdan veri toplanmıştır. Veri toplamak amacıyla Demografik Bilgi Formu, Hekim Merhameti Önündeki Engeller Ölçeği (HMÖEÖ), Öz Anlayış Ölçeği Kısa Formu (ÖAÖ-KF), Genel İyi Oluş Ölçeği Kısa Formu (GİOÖKF) ve Psikolojik Güvenlik Ölçeği (PGÖ) uygulanmıştır. Araştırmada, değişkenler arasındaki ilişkinin incelemesi amacıyla Pearson Korelasyon Analizi uygulanmıştır. Cinsiyet ve mülteci/sığınmacı bakımı değişkenleri ile toplam dört ölçekten toplanan veriler arasındaki ilişkiyi incelemek için ayrı ayrı bağımsız örneklem t testi; yaş, hizmet süresi, görev yapılan bölge, görev yapılan yer ve uzmanlık alanı değişkenleri için ise ayrı ayrı olacak şekilde tek yönlü varyans analizi yapılmıştır. Hekim merhameti önündeki engellerin alt boyutlarının öz anlayış, genel iyi oluş, psikolojik güvenlik ve hizmet süresi değişkenleri tarafından ne kadar belirlendiğini test etmek üzere dört ayrı çoklu regresyon analizi yapılmıştır. Regresyon analizi sonuçlarına göre genel iyi oluş, psikolojik güvenlik ve hizmet süresi değişkenlerinin negatif yönde anlamlı şekilde yordayıcı etkisi bulunurken öz anlayışın yordayıcı etkisi bulunmamıştır. Çalışmanın bulguları, hekimlerin merhamet içeren yaklaşımlarını artırmada etkili olan değişkenleri ve bu süreçte belirli demografik ve profesyonel faktörlerin göz önünde bulundurulması gerektiğini ortaya koymaktadır. Bu bulgular, sağlık hizmetlerinin kalitesini yükseltmek amacıyla hekimlerin duygusal ve psikolojik destek mekanizmalarını güçlendirecek stratejilerin geliştirilmesi gerektiğini vurgulamaktadır.