Transtibial amputelerde telerehabilitasyon ve yüz yüze spinal stabilizasyon eğitimlerinin yürüyüş biyomekaniği, denge ve eklem pozisyon duyusuna etkilerinin karşılaştırılması: Randomize kontrollü, tek kör çalışma

Bu çalışmanın amacı tek taraflı transtibial amputelerde telerehabilitasyon ve yüz yüze spinal stabilizasyon eğitimlerinin yürüyüş, denge, denge güveni, fonksiyonel mobilite, diz ve gövde pozisyon hisleri ile core kas fonksiyonu ve enduransı üzerine etkisini incelemek ve üçüncü aydaki etkilerini karşılaştırmaktır. Çalışmamıza 18-65 yaşlar arasındaki 28 katılımcı dahil edildi. Katılımcılar randomize olarak Telerehabilitasyon ve Yüz yüze şeklinde iki gruba ayrıldı. Telerehabilitasyon Grubu, sekiz hafta boyunca haftada üç defa çevrim içi telerehabilitasyon yöntemiyle spinal stabilizasyon eğitimi alırken, Yüz yüze grup ise aynı süre içerisinde yüz yüze olarak spinal stabilizasyon eğitimi aldı. Katılımcıların yürüyüşleri, yürüyüş sensörü kullanılarak zaman-mesafe karakteristikleri, pelvik hareketler ve asimetri açısından değerlendirildi. Çalışma kapsamında katılımcıların dengeleri "Dört Kare Adım Testi", denge güvenleri "Aktivitelere Özgü Denge Güven Ölçeği", fonksiyonel mobiliteleri "Alt Ekstremite Protez Kullanıcıları Mobilite Anketi", core kas fonksiyonları "The Stabilizer Biofeedback Unit", core kas enduransları "McGill Endurans Testleri", ampute ve sağlam diz ile gövde pozisyon hisleri dijital inklinometre aracılığıyla değerlendirildi. Tüm değerlendirmeler, tedavi gruplarını bilmeyen bir değerlendirici tarafından tedavi öncesi, sonrası ve üçüncü ayda olmak üzere toplamda üç defa gerçekleştirildi. İncelenen değişkenler açısından gruplar arasında anlamlı bir grup*zaman etkileşimi bulunmadı (p>0.05). Ancak yürüyüş hızı (p<0.001), kadans (p<0.001), sağlam taraf çift adım uzunluğu (p<0.001), ampute taraf yukarı pelvik tilt (p=0.003), sağlam taraf aşağı yönde pelvik tilti (p=0.005), Dört Kare Adım Testi (p<0.001), core kas fonksiyon ve enduransı (p<0.001), Aktivitelere Özgü Denge Güven Ölçeği (p<0.001), Alt Ekstremite Protez Kullanıcıları Mobilite Anketi (p<0.001), gövde, ampute diz ve sağlam diz eklem pozisyon hisleri (p<0.001; p<0.001; p=0.019) değişkenlerinin zamanla tüm katılımcılarda geliştiği belirlendi (p<0.05). Sonuç olarak, telerehabilitasyon ve yüz yüze spinal stabilizasyon eğitimlerinin tedavi sonrası ve üçüncü ayda benzer etkide olduğu ve birbirlerine üstün olmadıkları bulundu. Spinal stabilizasyon eğitimi ile katılımcıların bazı yürüyüş parametreleri, denge, denge güveni, fonksiyonel mobilite, eklem pozisyon hisleri, core kas fonksiyon ve enduransının geliştirilebileceği görüldü. Spinal stabilizasyon eğitimi ile kazanılan denge, denge güveni ve fonksiyonel mobilite kazanımlarının üçüncü ayda da sürdürüldüğü görüldü. Bulgularımız göz önünde bulundurulduğunda, ampute rehabilitasyonunda yüz yüze uygulamanın yapılamayacağı durumlarda telerehabilitasyon ile spinal stabilizasyon eğitimlerinin kullanılabileceğini düşünmekteyiz.