Tüketim toplumunun eylem alanlarından biri olarak medikal tüketim olgusu (Batı Akdeniz uygulaması)

Modern toplumda toplumsal değişmeye yönelik bir kavrayışa sahip olmak için referans alınacak iki temel kavramdan biri "üretim" diğeri ise "tüketim"dir. Zira toplumsal değişme üzerine yapılmış kavramsal/kuramsal ve uygulamalı çalışmalar da bunu doğrular niteliktedir. Liberal ekonomi başlangıçta üretim üzerinden tasarrufu vurgulayarak sağladığı kâr ve kazancını, tüketim toplumunda tüketim üzerinden israfı vurgulayarak sürdürür. Bu süreçte sabit, kesin ve sürekli kimliğiyle kurumların etkisindeki rasyonel birey, akışkan, belirsiz ve değişken kimliğiyle kırılgan bireye dönüşür. Ekonomi temelli bir toplumsal değişme toplum ve bireyin yanı sıra onların içinde bulundukları kurumları da değiştirir. "Paradigma değişimi" olarak ifade edilen bu değişme teoride değişen bakış açısıyla ilişkilidir. Bu çalışmada tıptaki paradigma değişimi ve bu değişimin etkileri teori ve uygulamada ortaya konmaktadır. Tüketim toplumunda hastalık/sağlık/fiziksel görünüm bireylerin tüketime yönelmesinde en etkili araçlardan biri haline gelmiş durumdadır. Teoride tüketim toplumu temelinde bireylerin beden sağlığı ve fiziksel görünüşlerine yönelik tüketimlerine işaret eden "medikal tüketim" kavramı geliştirilmiş ve bu kavramın tanımı, kapsam ve sınırları, birey ve toplum açısından etkileri tartışılmıştır. Uygulamada ise öncelikle medikal tüketimin gündelik toplumsal yaşamdaki görünümü betimlenmiştir. Sonrasında ise bu çalışmada bireylerin, medikal tüketimle ilişkilerini etkilediği iddia edilen demografik, sosyal ve sağlıkla ilişkili olarak bireyi kırılgan yapan özellikler açısından medikal tüketim eğilimleri analiz edilmiştir. Bu amaçla Antalya, Burdur ve Isparta illerini kapsayan Batı Akdeniz bölgesinde medikal tüketim pratiklerine başvuran 18 yaş ve üzeri 400 katılımcıya ulaşılmıştır. Tüketim toplumunda tüketici rolünü üstlenen bireyin, sağlık ve fiziksel görünümüyle ilişkili olarak sık sık medikal tüketim pratiklerine başvurduğu gözlemlenmiştir. Bireylerin medikal tüketimle ilişkilerinin; demografik ve sosyal özelliklerine göre değişkenlik gösterdiği, sağlıkla ilgili kırılgan özelliklerine göre ise çoğunlukla değişkenlik göstermediği tespit edilmiştir.