Turizm bölgelerinde sosyal mübadele, etnomerkezcilik ve yaşam doyumu arasındaki ilişkinin incelenmesi

Bu araştırmada "Sosyal taşıma kapasitesini doldurmuş turistik bir destinasyondaki yerel halkın yaşam doyumu, sosyal mübadele düzeyi ve etnomerkezcilik düzeyi arasındaki ilişki nedir?" sorusuyla yola çıkılmıştır. Bu çerçevede turistik bir destinasyon olan Alaçatı'daki yerel halkın yaşam doyumunu, sosyal mübadele teorisi ve etnomerkezcilik kavramı perspektifinden incelemek amaçlanmaktadır. Araştırmanın birinci bölümünde; yaşam doyumu ve temel psikolojik ihtiyaçlar kavramları tüm boyutlarıyla ele alınmaktadır. İkinci bölümde sosyal mübadele teorisi ve bağlantılı olarak sosyal taşıma kapasitesi açıklanarak, bu teorinin turizm alanındaki karşılığına da değinilmiştir. Üçüncü bölümde etnomerkezcilik kavramı, aşamaları ve boyutlarıyla birlikte açıklandıktan sonra kavramın sosyal mübadele olgusuyla bağlantısına da yer verilmiştir. Dördüncü bölümde ise; Alaçatı destinasyonunda gerçekleştirilen araştırmanın yöntemi, amacı ve önemi, araştırmanın hipotezleri, Alaçatı destinasyonundan seçilen örneklem ve veri toplama aracı açıklanmaktadır. Son bölüm olan beşinci bölümde ise, veri analizine dair bilgiler verildikten sonra bulgular yorumlanarak sonuçlar ve öneriler geliştirilmektedir. Araştırmada nicel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Elde edilen tüm veriler anket tekniği kullanılarak internet ortamında hazırlanan soru formu aracılığıyla elde edilmiştir. Alaçatı'daki yerel halktan araştırmaya katılan 516 katılımcının verileriyle hiyerarşik regresyon analizi yapılmıştır. Veri toplama işlemi 16 Eylül 2020-27 Nisan 2021 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonucunda etnomerkezciliğin Alaçatı'daki yerel halkın yaşam doyumlarını pozitif yönde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Öte yandan etnomerkezciliğin kültürel hoşgörü boyutu fazla olan yerel halkın temel psikolojik ihtiyaçları karşılandığı ölçüde yaşam doyumu yükselmektedir. Bunun yanı sıra etnomerkezciliğin boyutlarından kültürel hoşgörüsüzlüğe sahip olan yerel halk bölgedeki turizmden kaynaklanan olumsuzluklarla etkileşime girdiğinde yaşam doyumları azalmaktadır. Son olarak medeni hal, eğitim durumu ve yaş değişkenleri Alaçatı'daki yerel halkın yaşam doyumları üzerinde anlamlı farklılığa sahiptir.