Turizm işletmelerinin spa bölümünde ergonominin iş sağlığı ve güvenliği açısından incelenmesi

Bir işyerinde çalışma ortamı ile çalışanlar arasındaki uyumun göstergesi olan ergonomi, iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarının bir parçası olarak, iş kazalarını önlemede önemli yer tutmaktadır. Bir anlamda iş sağlığı ve güvenliğinin koruyucu hekimliği biçiminde değerlendirilmesi mümkün olan ergonomi, basit önlemlerle ciddi kazaların önlenmesine de olanak vermektedir. Her ne kadar ergonominin önemi fark edilerek alan uygulamaları ve teorik çalışmalarda yerini almaya başlasa da, günümüzde henüz belirli alanlarda ergonomi ile iş sağlığı ve güvenliği arasındaki ilişkiyi ortaya koyan yeterli çalışmaya ulaşılamamaktadır. Araştırma sonuçlarına göre ergonomi, turizm tesislerinde ve özellikle SPA merkezlerinde literatür ve alan uygulamalarında yeterince yer almamaktadır. Çalışanların iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerinin usul ve esasları hakkında yönetmelikte eğitim konuları içerisinde ergonomi önemli yer tutmaktadır. Bu nedenle araştırmada SPA merkezlerinde çalışanlarda iş sağlığı ve güvenliği açısından ergonominin önemi anket yapılarak incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada, Antalya ilinde 25 Haziran ve 25 Temmuz 2017 tarihleri arasında çeşitli SPA merkezlerinde görev yapan ve araştırmaya katılmaya gönüllü olan 89 çalışanı üzerinde anket uygulaması yapılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler betimsel tarama modeline uygun olarak analiz edilmiş ve sonuçlar raporlanmıştır. SPA merkezlerinde araştırma sonuçlarına göre; ergonomi ile ilişkili kas ve iskelet sistemi hastalıklarının görülme oranının %59, çalışma ortamında ısı ve nem dengesi %83 oranda sağlanamadığı, aydınlatma koşullarının yetersizliğinin %60,7 olduğu uzun süreli odaklanma gerektiren işlerde görme sorunları oranın ise %41,3 olarak belirlenmiştir. Buna karşın çalışma ortamında hareketliliği kısıtlayıcı dağınıklık oranının %13,5 ofis çalışanlarında ergonomi açısından eğitim alma oranlarının %76, çalışma ortamındaki rahatsız edici gürültü oranının ise % 32,6 olarak belirlenmiştir. Araştırmada %76 oranında ergonomi konusunda eğitim almasına karşın iş sağlığı güvenliği konusunda olumsuz sonuçların ortaya çıkması önem arz etmektedir. Bu nedenle verilen eğitimlerin içeriklerinin ve bunun uygulamadaki etkinliğinin yetersiz olduğu sonucuna varılmaktadır. Aynı zamanda işverenlerinde üzerlerine düşen görevleri de yerine getiremedikleri gözlenmiştir. İş sağlığı ve güvenliği açısından bu tür anketlerin sıklıkla yapılarak görülen eksikliklerin giderilmesi gerekmektedir. Anahtar Kelimeler: Turizm, SPA, İş Sağlığı ve Güvenliği, Ergonomi