Türk yükseköğretim sisteminde prekaryalaşma süreci

Neoliberalizm çağı aynı zamanda prekaryalaşma çağı olarak da ifade edilebilir. Sanayi ve teknolojinin ilerlemesi ve uluslararası ticaretin gelişmesi neticesinde 1900'lü yıllarda uygulanan liberal ekonomi politikaları ile sermayenin önündeki engeller kaldırılmaya çalışılmış; devletin ekonomi üzerindeki yetkisi sınırlandırılmaya çalışılmıştır. Büyük Buhran ve akabinde patlak veren II. Dünya Savaşı döneminde liberal ekonomi politikaları yerini, daha milliyetçi ve korumacı nitelik taşıyan Keynesçi refah politikalarına bırakmıştır. 1970'li yıllarda patlak veren Petrol Krizi neticesinde yeni liberal ekonomi politikaları tekrardan gündeme gelmiş ve neoliberalizm tekrardan uygulama alanı bulmuştur. Neoliberal politikaların ülke siyasetlerinde ve ekonomilerinde etkin rol oynaması, sayısal esneklik, işlevsel esneklik ve çalışma ücretlerinde esneklik gibi kavramların hayatımıza girmesine, emek de dahil olmak üzere her şeyin metalaşmasına ve toplumun giderek daha güvencesiz bir hayata sürüklenmesine neden olmuştur. Bu durum ise prekarya kavramının ortaya çıkmasını sağlamıştır. Başta özel sektörde görülen prekaryalaşma süreci zaman içerisinde kamuya ve akademiye de sıçramıştır. Hatta öyle ki dünya genelinde akademiye girmek gitgide zor bir hal alırken akademiden çıkmak daha kolay bir hale getirilmiştir. Buradan hareketle bu çalışmada iş güvencesizliği nedeniyle gelecek kaygısı yaşayan bir akademisyenin ne kadar sağlıklı bir şekilde bilim yapabileceği sorusuna cevap aranmaya çalışılmıştır. Bu çalışma, akademide kalmanın yapılan bilimsel çalışmalardan alınan puan sistemine bağlanmasının, bilimin gelişmesine olumsuz yönde etki edeceği düşüncesiyle hazırlanmıştır. Literatür taraması esas alınarak hazırlanan bu çalışmada öncelikle prekaryanın temelini oluşturan ortama ilişkin bilgiler sunulmuş, akabinde yükseköğretimin tarihçesine yer verilerek Batılılaşma dönemi sonrasında ülkemizdeki yükseköğretime ilişkin yapılan hukuki düzenlemeler karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır. Bununla birlikte akademide işten çıkartılmaların kolaylığına ilişkin somut veriler sunacak nitelikteki idari davalara ve sonuçlarına ilişkin bilgilere yer verilmiştir.