Türkçe sözdizimindeki esnekliğin okuduğunu anlamaya etkisi: 5 ve 8. sınıflar örneği

Bu araştırmada, Türkçe sözdizimindeki esnekliğin okuduğunu anlama sürecine etkisi incelenmiştir. Cümlenin temel ögelerinden olan "yüklem"in cümle içerisinde konumlandığı yerin okuma sürecini nasıl etkilediğinin araştırıldığı araştırma kapsamında İstanbul'da bir ortaokulda öğrenim görmekte olan beşinci ve sekizinci sınıf öğrencilerine uygulama yapılmıştır. Bu bağlamda nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Her iki sınıf düzeyine yönelik Türkçe ders kitabı olarak kullanılan kitaplardan rastgele beşer metin seçilmiştir. Seçilen metinler yüklemin başta, ortada ve sonda yer alacağı biçimde düzenlenmiş ve metnin özgün haliyle birlikte dört farklı yapıda hazırlanan haliyle her sınıf düzeyi için dörder farklı gruba uygulanmıştır. Daha sonra uzman görüşleri ile Barrett Taksonomisi'ne uygun biçimde hazırlanan metin altı soruları ilgili dört gruba yöneltilmiştir. Araştırmanın bulgularına göre beşinci sınıf öğrencilerinde de sekizinci sınıf öğrencilerinde de yüklemin farklı yerlerde yapılandırıldığı uygulama sonuçları arasında belirgin farklar olmadığı görülmüştür. Anahtar Sözcükler: Sözdizimi, okuma, okuduğunu anlama, Barrett Taksonomisi